Erteleme kararının, pazartesi günü yapılacak olağanüstü toplantıda AB’nin siyasi gruplarından destek alması gerekecek.
Avrupa Birliği yürütme organı, ABD Yüksek Mahkemesi’nin Başkan Donald Trump’ın küresel tarifelerini iptal etmesinin ardından Washington’dan nasıl bir yol izleneceğine dair açıklık talep ettiğini açıkladı.
Komisyon, Trump’ın cumartesi günü yeni bir küresel yüzde 15 gümrük tarifesi oranı uygulamak istediğini duyurmasının ardından yayımlanan sert ifadeli açıklamada,
“Avrupa Komisyonu, Uluslararası Acil Ekonomik Yetkiler Yasası (IEEPA) hakkında yakın tarihli Yüksek Mahkeme kararının ardından Amerika Birleşik Devletleri’nin atmayı planladığı adımlar konusunda tam açıklık talep etmektedir,” dedi.
Komisyon, “Mevcut durum, ‘adil, dengeli ve karşılıklı fayda sağlayan’ transatlantik ticaret ve yatırımların hayata geçirilmesine elverişli değildir,” ifadelerini kullandı.
AB Ticaret Komiseri Maroš Šefčovič, Trump’ın son tarife tehditleri ışığında geçen yaz İskoçya’da varılan ticaret anlaşmasının hâlâ geçerli olup olmadığı konusundaki belirsizlik sürerken, cumartesi günü ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ve ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick ile görüştü.
Hızla değişen durum, üst düzey bir AB ticaret yasa koyucusunu Avrupa Parlamentosu’nu, transatlantik ticaret anlaşmasının AB tarafını uygulamaya koyan mevzuata ilişkin oylamayı ertelemeye çağırmaya itti.
Avrupa Parlamentosu’nun ticaret komitesi başkanı Bernd Lange, yaptığı açıklamada, Trump’ın cuma günü yüksek mahkemede aldığı yenilginin ardından yüzde 15’lik küresel tarife uygulaması başlatmasının “üzerinde anlaştığımız anlaşmanın açık bir ihlali” olduğunu söyledi.
“Bu nedenle anlaşmanın onay sürecini şimdilik askıya almayı önereceğim,” dedi. Lange, “anlaşmanın yeniden müzakere edilmesi” olasılığını da dışlamadığını belirtti.
Lange pazar günü daha önce sosyal medya paylaşımında, “ABD yönetiminden tam bir tarife kaosu” sözleriyle durumu eleştirdi. “Artık kimse bunun içinden çıkamıyor — yalnızca açık sorular ve AB ile diğer ABD ticaret ortakları için artan belirsizlik var,” diye yazdı.
Turnberry Anlaşması’nın şartlarının ve “dayandığı hukuki zeminin değiştiğini” belirten Lange, X platformundaki paylaşımında şunları söyledi: “122. Maddeye dayanan yeni tarifeler anlaşmanın ihlali değil midir? Her hâlükârda, ABD’nin anlaşmaya uyup uymayacağını — hatta uyup uyamayacağını — kimse bilmiyor.”
Lange, “Yarınki olağanüstü toplantımızda, uygun bir hukuki değerlendirme ve ABD tarafından net taahhütler alana kadar yasama çalışmalarının durdurulmasını AP müzakere ekibine önereceğim,” dedi.
Yüksek Mahkeme’nin imza niteliğindeki tarife politikasını iptal etmesinden bir gün sonra Trump, cumartesi günü yeni bir küresel yüzde 15 tarife oranı planladığını açıkladı ve oranı yüzde 10’dan yükseltti. Bunu yapmak için 1974 tarihli ABD Ticaret Yasası’nın 122. Maddesini gerekçe olarak gösterdi.
Bu madde, başkana “büyük ve ciddi bir ödemeler dengesi açığını” gidermek amacıyla en fazla yüzde 15 oranında ve en fazla 150 gün süreyle tarife uygulama yetkisi veriyor; sürenin uzatılması için ABD Kongresi’nin onayı gerekiyor.
Salı günü yapılması planlanan Avrupa Parlamentosu oylaması, Trump’ın geçen yaz İskoçya’daki Turnberry golf tesisinde varılan anlaşma kapsamında AB’nin verdiği taahhütlerin önemli bir unsuru olan, ABD sanayi ürünleri ve ıstakoz üzerindeki tarifelerin kaldırılmasına ilişkin yasa konusunda kurumun tutumunu teyit etmeyi amaçlıyor.
Lange’ın önerdiği ertelemenin, pazartesi öğleden sonra yapılacak olağanüstü toplantıda AB’nin siyasi gruplarından destek alması gerekecek.
Yeşiller Grubu, dosyanın baş raportörü Anna Cavazzini aracılığıyla, “Turnberry Anlaşması’na ilişkin Avrupa Parlamentosu oylaması, açıklık sağlanana kadar durdurulmalıdır,” dedi.
Cavazzini cuma günü yaptığı açıklamada, “Trump’ın tarifelerinin uluslararası hukuk açısından yasa dışı olduğu açıktı. Şimdi ABD hukuku açısından da yasa dışı olduklarına dair teyit aldık,” ifadelerini kullandı.
Politico
