Körfezde hızlı barış anlaşması umutları söndü
ABD’nin saldırılarına karşılık olarak İran Devrim Muhafızları, Kuveyt ve Bahreyn’deki ABD üslerini hedef aldıklarını açıkladı.
İran askeri komutanlığı ise Hürmüz Boğazı’nın artık “tamamen kapalı” olduğunu söyledi.
ABD Başkanı Donald Trump, Tahran ile müzakerelerin sona yaklaşmakta olduğunu defalarca dile getirmişti. Çarşamba günü yaptığı açıklamada, İran’ın “bizi enayi yerine koymaya devam ettiğini” ve artık “bedelini ödemek zorunda kalacağını” söyledi.
Bundan birkaç saat sonra ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Çarşamba günü Washington saatiyle 17.15’te – İran’da Perşembe sabahı – “ek özsavunma saldırıları” başlatıldığını duyurdu.
Bu saldırıların, Tahran’ın “haksız ve devam eden saldırganlığına” yanıt olduğu belirtildi. İran medyası, Hürmüz Boğazı yakınlarında patlamalar olduğunu, Bandar Abbas, Keşm ve Minab’da patlamaların duyulduğunu, Kargan ve Sirik’te “düşman mühimmatları” ile vurulduğunu bildirdi.
CENTCOM daha sonra saldırıların “İran’ın askeri gözetleme yetenekleri, iletişim sistemleri ve hava savunma sahaları” üzerine tamamlandığını açıkladı. ABD güçleri, “ABD kuvvetlerine ve bölgedeki uluslararası ticari gemilere tehdit oluşturan İran hedeflerine hassas mühimmatlarla ateş açtı” dedi.
Pentagon şefi Pete Hegseth, Trump’ın talep etmesi halinde “bombalarla müzakere edeceğiz ve bunda çok iyiyiz” dedi.
‘Cezalandırıcı operasyon’
ABD saldırılarına karşılık olarak İran Devrim Muhafızları, Kuveyt ve Bahreyn’deki ABD üslerini vurduklarını ve ayrıca “Şeyh Isa hava üslerini vurup yok ettiklerini” açıkladı.
İran medyası, ordunun Bahreyn’de ABD Beşinci Filosu’na ait iletişim antenlerini ve radar tesislerini hedef alan insansız hava aracı saldırıları düzenlediğini bildirdi.
İran Devrim Muhafızları, Perşembe günü Ürdün’deki bir ABD komuta merkezine balistik füze fırlattıklarını açıkladı. Devlet medyasına göre bu “saldırgana karşı cezalandırıcı operasyon” kapsamında “Al-Azraq Hava Üssü ve kontrol merkezi 12 balistik füze ile hedef alındı.” Tasnim ajansı, bu tesislerin “ve çok sayıda savaş uçağının” yok edildiğini iddia etti.
Bahreyn’de hava saldırısı alarmı verildi ve içişleri bakanlığı X üzerinden halka “en yakın güvenli yere gidin” çağrısı yaptı. Kuveyt hava sahasını geçici olarak kapattı; ordusu, hava savunma sistemlerinin “düşmanca hava hedeflerini” engellemek için çalıştığını açıkladı.
‘Tamamen kapalı’
İran ayrıca Hürmüz Boğazı konusunda uyarısını yineledi. Petrol ve gaz taşımacılığı için hayati önemdeki su yolu fiilen kapatıldı. İran Havacılık Gücü başkanı Majid Mousavi sosyal medyada şöyle yazdı:
“Kutsal Hürmüz Boğazı’nı güvensiz mi yapıyorsunuz?! Bölgeyi size cehennem edeceğiz.”
İran donanması, Hürmüz Boğazı’ndan geçmeye çalışan iki gemiyi vurduklarını açıkladı. IRIB televizyonu ve Mehr ajansı haberi geçti. Tasnim ajansı, ülkenin askeri operasyon komutanlığının boğazın “tamamen kapalı” olduğunu ve “her türlü gemi trafiğinin” hedef alınacağını söylediğini aktardı. CENTCOM ise bunu reddederek “ticari gemilerin bu gece Hürmüz Boğazı’ndan giriş çıkış yapmaya devam ettiğini” açıkladı.
Bu arada Trump, Çarşamba günü ABD ordusunun gizlice 100 milyon varil petrolün ihtilaflı boğazdan geçişini sağladığını söyledi.
Fox News, Trump’ın ABD bombaları düşmeye başladığında İranlı liderlerin doğrudan Beyaz Saray’daki Durum Odası’ndan kendisini aradığını söylediğini bildirdi. İran Devrim Muhafızları ise Tahran’ın böyle bir şey yapmadığını hemen yalanladı.
Trump, ABD güçlerinin İran’a 49 Tomahawk füzesiyle vurduğunu, bazı hedeflerin Tahran’a 60 kilometre kadar yakın olduğunu söyledi. Fox News muhabiri Trey Yingst, Trump’ın “İran savaşı bitirmek için ABD şartlarını kabul etmezse, yarın gece onları bombalayacağız” dediğini aktardı.
‘Bizi oyalıyorlar’
Bu, ABD’nin üst üste ikinci gün saldırı düzenlemesi oldu. Bu hafta İran’ın bir Amerikan helikopterini düşürmesine karşılık olarak misilleme saldırıları yapılmıştı. Trump, Tahran’ın müzakerecilerinin çok zaman aldığını söyleyerek, anlaşmanın günler içinde tamamlanabileceğini öne sürmüştü.
“Dün onları sert vurduk. Bugün yine sert vuracağız,” dedi Trump. “Gerçekten anlaşmaya çok yakındık ama bizi oyalamaya devam ediyorlar.”
Hegseth, saldırıların üçüncü geceye de uzayabileceğini, “güçlü” ve “net” olacağını söyledi.
Gerginlik, ABD’nin ev sahiplerinden biri olduğu ve İran’ın da katıldığı Dünya Kupası arifesinde uluslararası itidal çağrılarını beraberinde getirdi. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, “tam kapsamlı savaşa” dönüşme tehlikesine karşı uyardı.
İran’ın BM Büyükelçisi Amir Saeid Iravani ise Trump’ın tehdidini reddederek, “tehditler, gözdağı veya güç kullanımıyla sürdürülebilir bir anlaşmaya varılamaz” dedi.
İran ayrıca, savaşın sona erdirilmesi için yapılacak herhangi bir anlaşmanın Lübnan’da ateşkesi de içermesi gerektiğini, çünkü İran destekli Hizbullah’ın 2 Mart’ta İsrail’e roket atarak çatışmaya dahil olduğunu vurguladı.
Le Monde
