Eski ABD Savunma Bakanı Uyardı

Leon Panetta, ABD’nin “sonsuz bir savaşa” sürüklendiğini söyledi; Pentagon’daki “kaosun” ise bir zayıflık mesajı verdiğini belirtti.

Eski ABD savunma bakanı Leon Panetta, Donald Trump’ın İran’la savaşının altı ay daha sürmesinin muhtemel olduğunu söyledi. Panetta, ABD başkanının tartışmalı çatışmadan çıkış yolu bulmakta zorlandığını belirtti.

Panetta, Guardian’a verdiği röportajda, Trump tarafından altı aydan uzun süre önce başlatılan İran savaşının, görünürde bir sonu olmayan başka bir “Ortadoğu’da sonsuz savaşa” dönüşme riski taşıdığını söyledi.

Aynı zamanda Barack Obama döneminde CIA direktörlüğü de yapan Panetta, “ABD ve İran’ın, bu savaşı sona erdirmek için gerçekten çok az seçeneğin bulunduğu korkunç bir açmazın içinde sıkışıp kaldığı bir sır değil” dedi.

Çatışmanın, Irak ve Afganistan gibi Ortadoğu’da “başarısızlıkla sonuçlanan başka bir savaşa” dönüşme yolunda olduğunu ifade etti.

Panetta, “Bence bu savaşın çözüme ulaşmadan altı ay daha devam etme ihtimali yüksek” diye ekledi.

Panetta’nın açıklamaları, ABD Kara Kuvvetleri Bakanı Dan Driscoll’un çatışmanın ortasında aniden istifa etmesindengünler sonra geldi. Driscoll, Savunma Bakanı Pete Hegseth ile bir dizi görevden alma konusunda yaşanan gerilimlerin ardından görevinden ayrılmıştı.

Panetta, 2011-2013 yılları arasında savunma bakanlığı yapmıştı.

ABD askerlerinin, Pentagon’da ve komuta yapısında “muazzam bir kaosun” yaşandığı bir dönemde savaşa girdiğini belirten Panetta, bunun “kimsenin sorumlu olmadığı” yönünde bir algı yarattığını söyledi.

“Ve bence bunun İran açısından ya da hasımlarımız açısından bir önemi var. Şu anda ABD’ye bakıyorlar ve ülkemizi savunma konusunda askerî kapasitemizi gerçekten hayata geçirme yeteneğimiz açısından bir zayıflık görüyorlar.”

Panetta şöyle devam etti:

“Şu anda en büyük endişem, çok tehlikeli bir dünyada yaşıyor olmamız. Temel tehditler Çin, Rusya, Kuzey Kore ve terörizmden geliyor; elbette İran’dan da geliyor. Ancak beni endişelendiren şey, başlıca hasımlarımıza bir zayıflık mesajı gönderiyor olmamız.”

“Onlar oluşturulan bu eksen içerisinde birbirleriyle görüşmeye ve birbirlerini desteklemeye devam ederken, ABD’ye şu anda özellikle zayıf bir ülke olarak baktıklarını düşünüyorum. Böylesi tehditlerle karşı karşıya olduğumuz bir dönemde gönderilebilecek en kötü mesaj bu.”

Pentagon ise yaptığı açıklamada, Hegseth’in liderliğinde kurumun “tüm gücüyle çalıştığını” savundu.

Pentagon’un baş sözcüsü Sean Parnell, “Bakanlığın kargaşa içinde olduğu yönündeki varsayım tamamen temelsizdir ve bu binada her gün ülkeyi savunmak için işe gelen kendini adamış profesyonellere ve savaşçılara hakarettir. Reform böyle görünür” dedi.

Beyaz Saray’dan da konu hakkında yorum istendi.

Panetta: Trump “köşeye sıkışmış durumda”

Panetta mart ayında, ABD ve İsrail’in İran’daki askerî operasyonu başlatmasından yalnızca üç hafta sonra Guardian’a yaptığı açıklamada, Trump’ın “iki kötü seçenek arasında sıkışıp kaldığını” söylemişti.

Panetta, Trump’ın İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki kozunu ortadan kaldırmak amacıyla savaşı genişletip genişletmeme ya da “basitçe çekilip zafer ilan etme” arasında karar vermeye çalıştığını belirtmişti. İkinci seçeneğin başarısızlık algısı yaratma riski taşıdığını söylemişti.

Panetta bu hafta başında Trump’ın hâlâ aynı durumda olduğuna “kesinlikle” inandığını söyledi.

“Kendini köşeye sıkıştırdı” dedi.

Panetta’ya göre Trump’ın önünde üç seçenek bulunuyor.

İlk seçenek, geri çekilmek ve “bunun başarısız bir savaş olduğunu kabul etmek.” Panetta, Trump’ın bunu yapacağını düşünmenin zor olduğunu söyledi.

İkinci seçenek, mevcut “çıkmazı” sürdürmek. Buna göre taraflar zaman zaman karşılıklı saldırılar gerçekleştirecek, “misilleme misillemeyi takip edecek” ve her iki taraf da daha tehlikeli bir savaşın başlamasından kaçınmaya çalışacak. Ancak taraflar ne müzakere edecek ne de teslim olacak.

Panetta’ya göre bu yaklaşım, “tüm tarafların korktuğu şeyi”, yani Ortadoğu’da bir başka uzun süreli savaşı ortaya çıkaracak.

Üçüncü seçenek ise ABD’nin Hürmüz Boğazı’nın kontrolünü ele geçirmesi ve İran’ın ABD üzerindeki “en tehlikeli kozunu”, yani küresel ticaret açısından kritik bu geçiş noktasını kapatma ve kesintiye uğratma kapasitesini ortadan kaldırması.

Panetta, “Başkan ya Hürmüz Boğazı’nı açmak için gerekenleri yapacak şekilde harekete geçer ya da söylediğim gibi, çıkmazı kazanıyormuş gibi davranmaya devam eder. Oysa gerçek şu ki kazanmıyor” dedi.

“ABD için savaş ancak Hürmüz yeniden açılırsa kazanılabilir”

Savaşın ABD açısından “kazanılabilir” olup olmadığı sorusuna Panetta şu yanıtı verdi:

“Ancak ABD’nin tutumunda dramatik bir değişiklik olması ve ABD’nin bu noktada birincil hedefinin Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmak olduğunu açıkça ortaya koyması halinde kazanılabilir.”

Panetta ayrıca Trump’ın savaşın sona ermesine yönelik bir anlaşmanın yakın olduğunu ve Hürmüz Boğazı’nın açık olduğunu tekrar tekrar yanlış biçimde iddia ederek güvenilirliğine zarar verdiğini savundu.

“Dolayısıyla asıl soru şu: Gerçekten sonuç getirecek bir karar verecek mi?” diye sordu Panetta.

“Şu anda pek çok nedenle her açıdan en kötü durumda. Çünkü yalnızca güvenilirliğini kaybetmekle kalmadı, aynı zamanda yaptığı tehditler de tamamen görmezden geliniyor.”

Vance: “Buna savaş demem”

Başkan yardımcısı JD Vance bu hafta başında gazetecilere yaptığı açıklamada, İran’la devam eden askerî çatışmayı “savaş” olarak tanımlamayacağını söyledi.

Çatışmanın kasım ayında yapılacak ABD ara seçimlerine kadar sona erip ermeyeceği sorulduğunda ise Vance:

“Gerçek şu ki bu sorunun cevabını bilmiyorum. İranlılara sormanız gerekir.” yanıtını verdi.

Panetta, Amerikalıların büyük bölümünün Trump’ın “bu savaşı yönetme yeteneğine olan inancını kaybettiğini”söyledi.

Son dönemde yapılan kamuoyu araştırmalarına işaret eden Panetta, Amerikalıların çoğunluğunun İran’la çatışmaya girmenin bir hata olduğuna inandığını ve savaşa karşı olduğunu belirtti.

USS Abraham Lincoln konusunda uyarı

Panetta ayrıca Pentagon ve Trump yönetiminin, İran operasyonlarını desteklemek üzere görevlendirilen USS Abraham Lincoln uçak gemisinin son derece uzun süren konuşlandırılmasından ders çıkarmasını umduğunu söyledi.

Gemi, İran’a yönelik ABD operasyonlarını destekleyen ve 260 günden uzun süren, liman ziyareti olmaksızın gerçekleştirilen rekor uzunluktaki görev sürecinin ardından bu hafta Tayland’a ulaştı. Gemide yaşam koşullarının ve personelin ruh sağlığının kötüleştiğine ilişkin haberler çıkmıştı.

Panetta, “Sonuç olarak, insanları rotasyon için herhangi bir plan yapmadan sonsuza kadar bir savaş bölgesine konuşlandıramazsınız” dedi.

Ve sözlerini şöyle tamamladı:

“Dolayısıyla mesele yalnızca savaşın kötü gitmesi değil. Bence aynı zamanda askerî personelimiz açısından da bir güven eksikliği söz konusu; hayatlarını ortaya koyan kadın ve erkek askerlerimizin gerektiği şekilde desteklenip desteklenmediği konusunda bir güven eksikliği var.”

The Guardian