Pekin ise oyuna katılmıyor.
Çin, G7 baskısına rağmen saldırgan ticaret politikasından vazgeçmeyecek.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, G7 zirvesinin küresel piyasaları bozan sübvansiyonlu Çin ihracatına karşı birleşmesini istiyor.
Ancak liderler buluşmadan önce bile, inandırıcı bir eylemin Macron’un elde edemeyeceği bir sonuç olduğu açık.
Macron’un Evian’da ev sahipliği yaptığı toplantının ilk günü olan Pazartesi günü küresel dengesizlikler üzerine yapılacak tartışmanın soruna çözüm getirmesi beklenmiyor. Pekin G7 girişimine dudak büküyor, Avrupalılar ve Amerikalılar ise Çin’in 1,2 trilyon dolarlık ticaret fazlasını nasıl sınırlayacakları konusunda farklılaşıyor.
Macron, Perşembe günü G7 ülkeleri ve Pekin temsilcileriyle makroekonomik dengesizlikleri tartışmak için “Büyüme İçin Dünya Yakınsama Zirvesi”ne başkanlık etti. Ancak bu yüz yüze bir toplantı değildi; yalnızca Almanya Şansölyesi Friedrich Merz ve Kanada Başbakanı Mark Carney gibi az sayıda G7 lideri katıldı.
Çin Başbakan Yardımcısı Zhang Guoqing ise video konferansa bağlandı ve “gerçek çok taraflılığın” faydaları üzerine parti çizgisini dile getirdi.
Macron’un ofisi, Çin ile yapılan video görüşmesini başlı başına bir zafer olarak tanımladı. Bir Elysée yetkilisi, bunun “bu G7 zirvesinin şimdiden bir başarı olduğunun kanıtı” olduğunu söyledi. Katılımcılar küresel dengesizliklerin ele alınması gerektiği konusunda anlaştı ve IMF desteğiyle G20 düzeyinde tartışmaların sürdürülmesini kabul etti.
Ancak ana sonuç yalnızca sorunun varlığını kabul edip başka bir yerde tartışılması gerektiğini söylemekse, Çin’in üye olmadığı bir forumda Macron’un bunu neden merkezî gündem haline getirdiği sorusu ortaya çıkıyor.
Ekonomist Agathe Demarais, “Kesinlikle pek çok konuda anlaşmakta zorlandıkları görülüyor,” dedi. Evian-les-Bains’deki göl kenarı zirvesinde Çin’i dizginleme konusunda bir ilerleme beklemediğini söyledi. Demarais, “Açıkça Çin’in G7 ile bu konuda ilgilenme çıkarı yok. Fransız G7 başkanlığını memnun etmek için tüm ekonomik modelini değiştirmeyecek,” diye ekledi.
Çin’in resmi açıklamasında Zhang’ın “kalkınmaya öncelik verilmesi, küresel yönetişimin iyileştirilmesi ve dünya ekonomisinin kapsayıcı büyümesinin teşvik edilmesi” çağrısı yaptığı belirtildi; Batılı hükümetlerin sanayi üretimi ve istihdamdaki düşüşten sorumlu tuttuğu makroekonomik dengesizliklere doğrudan değinilmedi.
Bir yetkili, Fransız başkanlığının Çin’e uzattığı eli bir “zeytin dalı” olarak gördü, ancak G7’nin Çin’in ticaret politikasını değiştirmesi için baskı yapmak için en uygun format olmadığını kabul etti. Zhang’ın görevlendirilmesiyle Pekin, tartışmayı ciddiye almadığı mesajını vermek için protokol kartını da oynadı.
Jacques Delors Enstitüsü’nden ticaret uzmanı Elvire Fabry, “Bir başbakan yardımcısını görevlendirmek, konunun önemini küçültmek anlamına geliyor,” dedi.
Avrupa sertleşiyor
G7 başkanı olarak Fransa, arabuluculuk rolünde Çin’i kamuoyunda doğrudan hedef almaktan kaçındı; tartışmayı küresel dengesizlikler gibi tarafsız bir kavram etrafında çerçeveledi ve ABD’nin bütçe açığını azaltması, AB’nin ise yatırımı artırması gerektiğini not etti.
Ancak Fransa, Çin ile olan ticaret açığını azaltmaya yönelik AB önlemlerinin en güçlü savunucusu oldu. Geçen yıl 360 milyar avroya ulaşan ve 2026’nın ilk çeyreğinde daha da büyüyen açığı hedef alan yeni ticaret savunma araçları çağrısına beş AB ülkesiyle birlikte öncülük etti.
Macron, geçtiğimiz günlerde Amiens’teki lastik fabrikası işçilerine yaptığı ziyarette AB’nin Çin’le rekabeti göğüslemek için ABD tarzı daha güçlü ticaret yetkileri edinmesi gerektiğini söyledi:
“Bu korumacılık değil, adil korumadır.”
Geçmişte Çin’le yüzleşmeye karşı çıkan Almanya Şansölyesi Friedrich Merz bile artık daha sert önlemlere açık görünüyor.
Avrupa Komisyonu, “artık sürdürülemez hale gelen Çin’le ticaret açığını” düzeltme sözü verdi. AB Ticaret Komiseri Maroš Šefčovič, bu konunun G7 zirvesinden hemen sonra Brüksel’de yapılacak AB liderler toplantısında gündeme geleceğini söyledi.
Ancak Avrupa ve ABD’nin Çin konusunda politikalarını koordine etmeye hazır olduklarına dair bir işaret yok. ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer geçen ay, “Bizim yaptığımız türden şeyleri yapmak isterlerse, buyursunlar. Ama ben yavaşlamayacağım, koordine olup olmayacaklarını beklemeyeceğim,” dedi.
Politico
