Nvidia ve casusluk iddiaları: Trump "FBI soruşturuyor"

ABD Başkanı Donald Trump, çip devi Nvidia'nın CEO'su Huang'ın, ilişki yaşadığı Çinli iş kadınının casus olduğunu bilmediğini, ona inandığını söyledi, FBI'ın da iddiaları soruşturduğunu açıkladı.

ABD'nin çip imparatoru Nvidia'nın CEO'su Jensen Huang'ın, ABD istihbarat birimlerinin "Çin'in casusu" olduğunu değerlendirdikleri Alice H. ile ilişkisi, siyaseti ve teknoloji dünyasını sarsmaya devam ediyor.

"Yapay zeka dehası" olarak nitelendirilen Huang'ın, 40 yıldır evli olduğu eşini aldattığını kabul ederek özür dilemesi ve Nvidia Yönetim Kurulu'nun, ilişki yaşadığı Alice H.'nin "Çin adına casusluk yaptığı" iddiası nedeniyle şirket CEO'su hakkında soruşturma başlatıldığını duyurmasının yankıları sürüyor.

Donald Trump: Ona gerçekten inanıyorum

Beyaz Saray'da gazetecilere açıklama yapan ABD Başkanı Donald Trump, iyi olup olmadığını öğrenmek için "muhteşem adam" olarak nitelendirdiği Nvidia CEO'su Huang ile telefonda görüştüğünü açıkladı.

Trump, "Onun bir casus olduğuna dair herhangi bir fikrin var mıydı?" sorusunu yönelttiği Huang'ın kendisine "Hiçbir fikrim yoktu" yanıtını verdiğini söyledikten sonra "Ona gerçekten inanıyorum" diyerek Nvidia CEO'suna arka çıktı.

ABD başkanı, Jensen Huang için ayrıca "Bence çok acı çekiyor... Daha çok ailesi, sevdiği eşi ve ailesi yüzünden. Ama kesinlikli acı çekiyor" dedi.

"FBI araştırıyor"

Amerikan basınında yer alan iddialara göre Trump, yaklaşık bir yıl önce ABD istihbaratı tarafından, Huang'ın Çinli bir iş insanı ile ilişkisi ve bu kişinin Çin adına casusluk yaptığı, Nvidia CEO'sundan edindiği bilgileri Pekin yönetimine sızdırdığı konusunda bilgilendirilmişti.

Dün, bu iddialar hakkında tam olarak ne zaman haberdar olduğu sorusunu geçiştiren Trump, Huang'ın kendisine eşlik ettiği Mayıs ayındaki Çin ziyareti sırasında iddialar hakkında haberdar olmadığını "Hayır, o zaman duymamıştım. Ama pek çok kişi bunu duymuş" sözleriyle ifade etti.

Tam olarak ne zaman bilgilendirildiği sorusuna ise "Çok uzun zaman önce değil" diyerek açıklık getirmedi.

Bununla birlikte Trump, "Bu konuyu inceleyeceğiz. FBI'ın başka bir konu kapsamında bu olayı araştırdığını biliyorum" diye konuştu.

FBI'ın karşı istihbaratta rolü

Bu arada FBI basının, Başkan Trump'ın sözlerinin açıklığa kavuşturulması için "iddialar hakkında bir soruşturma yürütülüp yürütülmediği" yönündeki sorularına henüz bir yanıt vermedi.

FBI'ın kontrespiyonaj soruşturmaları, yabancı devletlerin ABD'deki istihbarat faaliyetlerini mercek altına alıyor. Çin istihbarat faaliyetleri de ABD güvenlik kurumlarının öncelikli odağını oluşturuyor.

Özellikle, Amerikan şirketlerinin tasarladığı teknolojilerin gizlice çalınması, kamuoyunu şekillendirmeye yönelik gizli yabancı etki kampanyaları yürütülmesi ya da güçlü siyasi ve sektör figürleriyle ilişki geliştirilmesi FBI'ın odaklandığı alanlar arasında yer alıyor.

Bu tür soruşturmalar yıllar sürebiliyor ve mutlaka cezai suçlamalarla sonuçlanmayabiliyor.

Kimi zaman devletler, perde arkasında görüşmeler yürüterek, casusluk ile ilintili krizler kamuoyuna yansımadan, çözüme kavuşturmaya öncelik veriyor.

Trump'ın, "FBI soruşturuyor" derken, tam olarak ne kastettiği henüz bilinmiyor. Ama kimi uzmanlar ABD başkanının dikkatleri Nvidia patronu Huang'dan uzaklaştırmaya, konuyu gündemden düşürmeye çalıştığı yorumunu da yapıyor.

ABD başkanı neden Huang'a sahip çıkıyor?

ABD Başkanı Trump, Nvidia CEO'sunun Alice H. ile ilişki yaşadığını itiraf etmesinin ardından yaptığı açıklamada da Huang'a arka çıkmıştı.

"Tek bildiğim, onun iyi bir insan olduğu" diyen Trump, Huang'ın ABD'ye önemli hizmetlerde bulunduğunu ve "çok inanılmaz işler başardığını" vurgulamıştı.

Trump'ın, gündeme damgasını vuran iddialara ilişkin açıklamalarında ihtiyatlı bir dil kullanması, Amerikan teknoloji devi Nvidia CEO'sunu suçlamaktan kaçınarak korumaya çalışması dikkat çekiyor.

Trump'ın, "casusluk skandalı" olarak nitelendirilen gelişmelerin, ABD'nin yapay zeka devrimine liderlik etme iddiasına gölge düşürmemesini istediği , Amerikan şirketlerinde bir zaafiyet olduğu izlenimine yol açmaktan kaçındığı ve Çin ile ilişkilerde halihazırda yaşanan gerilimi de tırmandırmamaya çalıştığı yorumları yapılıyor.

Çin, iddiaları reddediyor

Amerikan teknoloji devi Nvidia'nın CEO'sunun, Çin istihbaratı tarafından hedef alındığı iddiası, dikkatlerin Pekin'e çevrilmesini beraberinde getirdi.

Çin, Huang'ın casus olduğu iddia edilen iş kadını Alice H. aracılığıyla tuzağa düşürülmeye çalışıldığı iddialarını reddediyor.

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun, "Sözde Çinli casus iddiası dayanaksız. Bu, Çin'e yönelik karalamadan başka bir şey değil" açıklamasını yaptı.

Beijing daha önce de, Huang'ın geçen yıl Nvidia'nın çiplerini, "casus" iddialarının odağındaki Alice H.'nin çalıştığı şirkete sattığı, bu şirketin ABD'nin Çin'e kısıtlama uyguladığı çip satışını baypas etmek için kullanılan bir paravan şirket olduğu ve söz konusu şirkete satılan çiplerin daha sonra Çin'e gönderildiği iddialarını yalanlamıştı.

Gözler, Trump ve Şi buluşmasına çevrildi

Dikkatler önümüzdeki hafta 18-19 Kasım tarihlerinde Çin'de yapılacak Asya-Pasifik Ekonomi İşbirliği (APEC) liderler zirvesine çevrildi.

ABD Başkanı Trump'ın, Shenzhen kenti ev sahipliğinde yapılacak zirve esnasında Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile bir araya gelmesi bekleniyor.

Gazetecilerin, Nvidia casusluk skandalını Şi ile görüşmesinde gündeme getirip getirmeyeceği sorusunu yanıtlayan Trump, önce "Hayır, sanmıyorum" yanıtını verdi, hemen ardından da, "Yani, belki. Eminim Başkan Şi bana bunu soracaktır. Ben sadece Jensen'i çok iyi tanıyorum. Onun çok onurlu bir adam olduğunu düşünüyorum" dedi.

ABD'nin gözde teknoloji devinin hisseleri düştü

Tayvan doğumlu, 63 yaşındaki Jensen Huang, dünyanın en zengin insanları arasında ve ABD'nin yapay zeka devriminde kilit bir konuma sahip.

Üstelik kurucusu olduğu Nvidia'nın, Huang'sız faaliyet göstermesinin imkan dahilinde görünmediği, şirketin ona göre şekillenmiş bir yapıya sahip olduğu ve son 33 yılda hem onun liderliğinde, hem de onun etrafında büyüdüğü belirtiliyor.

Nvidia çipleri, yapay zekanın geliştirilmesi için vazgeçilmez bir teknoloji haline geldi, bu nedenle Çin ile bu alanda kıran kırana bir rekabet içinde olan ABD açısından hem Huang hem de şirketi kilit öneme sahip.

Bu mali yılda, yapay zeka patlamasının bir sonucu olarak şirketin cirosunun 400 milyar dolar sınırını aşması bekleniyor. Dört yıl önce bu rakam 27 milyar dolardı.

Casusluk skandalının patlak vermesiyle Nvidia hisseleri Pazartesi günkü işlemlerde yüzde 4'ten fazla düştü. Nvidia hissesi geçen Çarşamba'dan bu yana değerinin yaklaşık yüzde 11'ini kaybetti.

AFP / DPA / Reuters / DW