Ukrayna, Rus rafinerilerini vuracak

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Reuters’a verdiği röportajda, Ukrayna istihbaratının Vladimir Putin’in yaklaşan kış öncesinde çok daha geniş bir sivil hedef yelpazesine yönelik askerî saldırılar düzenlenmesi çağrısında bulunduğunu gösteren belgelere sahip olduğunu söyledi. 

Ukrayna, Moskova’nın insanları Kiev’i ve diğer şehirleri terk etmeye zorlamak amacıyla tasarladığı yeni hava saldırısı politikasına karşılık olarak Rus petrol rafinerilerine yönelik saldırılarını iki katına çıkaracak. Ancak Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, sivilleri hedef almayacaklarını belirtti.

Zelenski, Ukrayna istihbaratının Rus lider Vladimir Putin’in yaklaşan kış öncesinde çok daha geniş bir sivil hedef yelpazesine yönelik askerî saldırıları öngören bir “yeni doktrin” yayımladığını gösteren belgeler elde ettiğini söyledi.

Zelenski, “Belgeleri gördük ve onların altyapıya, lojistiğe, yollara, okullara ve hastanelere saldırmalarına izin verildiğini biliyoruz. Amaç, insanları başkenti ve farklı şehirleri terk etmeye zorlamak” dedi. “Operasyonun amacı bu.”

Zelenski’ye göre politikadaki bu değişimin arkasında, ordusunun cephedeki önemli bir bölgede toprak kaybettiği ve daha yüksek seviyelerde kayıplar verdiği bir dönemde Putin’in güçlü görünme arzusu bulunuyor.

Kremlin, cumartesi günü konuya ilişkin yorum yapmaya hazır değildi. Ancak Rusya Dışişleri Bakanlığı, yabancı ülke vatandaşlarına Kiev’i terk etmeleri çağrısında bulunduğu açıklamasında, Moskova’nın son aylarda Rusya’ya yönelik Ukrayna saldırılarına misilleme olarak tanımladığı operasyonlar kapsamında hedefleri sistematik biçimde vurmaya devam edeceğini bildirdi. Her iki taraf da sivilleri kasıtlı olarak hedef aldığını reddediyor.

DONBAS’TA KARŞI TAARRUZ

Zelenski, “Vivaldi” kod adıyla yürütülen ve devam eden Ukrayna karşı taarruzunda, Rusya’nın herhangi bir barış anlaşmasının koşulu olarak tamamını kontrol etmesi gerektiğini söylediği Ukrayna’nın doğusundaki Donbas bölgesinde yaklaşık 140 kilometrekarelik (54 mil kare) alanın yeniden ele geçirildiğini belirtti.

ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, son haftalarda Avrupa’nın İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana yaşadığı en kanlı çatışma olan dört yıllık savaşı sona erdirmek amacıyla görüşmeleri yeniden canlandırmaya çalıştı.

ABD Başkanı geçen ay Ukrayna’ya Rus petrol tesislerini vurmaktan kaçınması çağrısında bulunmuş, bu saldırıların küresel dizel fiyatlarını hızla yükselttiğini söylemişti.

Ancak cumhurbaşkanlığı ofisinin yaldızlı salonlarının dışında hava saldırısı sirenleri çalarken konuşan Zelenski, Putin’in barış görüşmeleriyle ilgilendiğine veya enerji altyapısına yönelik bir ateşkesi görüşmeye istekli olduğuna dair Rusya’dan hiçbir işaret almadığını söyledi.

Geçtiğimiz hafta boyunca Ukrayna’nın başkenti; enerji ve telekomünikasyon tesislerini, kara yolu ve demir yolu altyapısını hedef alan Rus insansız hava araçları ve füzelerinin sürekli saldırısı altında kaldı. Rusya ilk kez, Kiev’in doğusu ile batısını birbirine bağlayan Dinyeper Nehri üzerindeki köprüleri de hedef aldı.

Zelenski, Ukrayna’nın Moskova’nın taktik değişikliğine karşılık vereceğini, ancak sivil altyapıyı ayrım gözetmeksizin hedef alarak aynı şekilde karşılık vermeyeceğini söyledi.

Zelenski İngilizce olarak, “Elimizden gelen her şekilde karşılık vermek zorundayız. Enerji tesislerimize saldırıyorlarsa biz de onların enerji tesislerine saldırmalıyız. Her şeyden önce petrol rafinerilerine; çünkü bu savaş için onlara para sağlayan şey bu” dedi. “Ancak elbette biz onlar gibi herhangi bir sivil hedefe saldırarak karşılık vermeyeceğiz.”

AVRUPA’DAN DESTEK

Trump yönetiminin Putin’i aralık ayında Miami’de düzenlenecek G20 Zirvesi’ne davet etmesinin ve Rus temsilcilerle ticari anlaşmaları görüşmesinin ardından Zelenski, Washington’a barışın yeniden tesis edilmesini sağlamadan Rusya ile ilişkileri normalleştirmemesi çağrısında bulundu.

Zelenski, G20 Zirvesi’nde barış görüşmeleri için Putin’le bir araya gelmekten memnuniyet duyacağını söyledi. Ancak ABD’yi, Rusya’nın Donbas’ın kontrolünü ele geçirmesi hâlinde çatışmaları sona erdireceği yönündeki “yanılsamalara” inanmaması konusunda uyardı.

Üzerinde alışılmış siyah tişörtü ve askerî tarzda ceketi bulunan Zelenski, “İlişkileri öylece normalleştirmek adil değil” dedi. Batı ile ekonomik ve diplomatik ilişkilerin yeniden başlatılmasının karşılığında barışın sağlanması gerektiğini belirten Zelenskiy, “Çünkü barış, her türlü ekonomiden daha önemlidir” diye konuştu.

ABD, önümüzdeki haftalarda Birleşik Arap Emirlikleri’nde üçlü görüşmelerin yeniden başlatılmasını önerdi. Ancak Zelenski, teknik düzeyde yapılacak görüşmelerin kesin tarihinin ve yerinin henüz belirlenmediğini kaydetti.

Ukraynalı yetkililer, Rusya’nın elektrik ve su altyapısına yönelik beklenen kış saldırıları öncesinde yüzlerce balistik füze stokladığı konusunda uyarıda bulunuyor. Savaşın en ağır geçtiği geçen kış, Rus saldırıları ülkenin geniş kesimlerini günler boyunca elektriksiz ve ısıtmasız bırakmıştı.

Moskova ayrıca yaz aylarından bu yana Ukrayna’ya günde onlarca hızlı ve görece ucuz, jet motorlu Shahed insansız hava aracı fırlatmaya başladı. Ukrayna’nın hava savunma sistemleri, önceki nesil önleme amaçlı insansız hava araçlarının bu yeni araçları yakalayamayacak kadar yavaş kalması nedeniyle zorlanıyor.

Zelenski, Ukrayna’nın jet motorlu Rus insansız hava araçlarının yaklaşık yüzde 60’ını düşürmek için büyük ölçüde F-16 ve MiG savaş uçaklarına bel bağlamak zorunda kaldığını, ancak bu uçaklarda kullanılan 20 milimetrelik mühimmat stoklarının azaldığını söyledi.

Kiev’in, elektronik karıştırma kapasitesini artırmak da dâhil olmak üzere başka çözümler üzerinde acilen çalıştığını belirten Zelenski, ekim ayının ikinci yarısında yeni Shahed’leri vurabilecek küçük ve ucuz hava savunma füzelerinin ilk sevkiyatını alacağını söyledi.

Zelenski geçen hafta, jet motorlu Shahed’leri düşürebilecek beş yeni önleme amaçlı insansız hava aracı modeli geliştirdiklerini açıklamıştı. Savunma yetkilileriyle yaptığı toplantının hemen ardından konuşan Zelenski, bu modellerden ikisi üzerinde gerçekleştirilen testlerin yaklaşık yüzde 30’luk sınırlı bir başarı oranı gösterdiğini belirtti.

“Bunu ölçeklendirmemiz gerekecek” diyen Zelenski, “Bütün bunlarla, tüm bu unsurlarla bir yol bulacağımızı umuyorum” ifadesini kullandı.

BALİSTİK FÜZE TEHDİDİ

Ukrayna, bu hafta yerli üretim balistik füzesi FP-7’nin ilk kez muharebede kullanıldığını duyurdu. Füzenin menzili yaklaşık 250 kilometre (155 mil).

Zelenski, üretici şirket Fire Point’i arayarak yöneticilere daha uzun menzilli FP-9 modelini hızla tamamlamaları için baskı yaptığını söyledi. Şirket, bu füzenin Moskova’yı vurabilecek kapasitede olabileceğini açıklamıştı.

Zelenski, gülümseyerek, “Onlara, ‘Benim FP-9’um nerede?’ diye sordum” dedi. “FP-9’a ihtiyacımız var. Eminim FP-9 bu sonbaharda hazır olacak.”

Zelenski, son dönemde Rus insansız hava araçlarının Avrupa hava sahasına girmesi ve Avrupa ülkelerine yönelik hibrit saldırıların, Avrupa halklarını korkutmayı ve Ukrayna’ya verilen desteği bölmeyi amaçladığını söyledi.

Bazı Avrupalı liderlerin bunu anlamaya başladığını ve tutumlarını sertleştirdiğini belirtti.

Rusya ise bu tür suçlamaların temelsiz olduğunu ve Rusya karşıtı histerinin sonucu olarak ortaya atıldığını savunuyor.

Zelenski, bu hafta Brüksel’de Avrupalı yetkililerle yapılan görüşmelerin ardından Ukrayna’nın, 2027’nin başında savaşı sürdürebilmek için ihtiyaç duyduğu insansız hava araçlarına yönelik siparişleri gerçekleştirecek finansmanı bulduğunu söyledi.

Ukraynalı yetkililer, Kiev’in bu yılki savunma bütçesindeki 27 milyar dolarlık açığı kapatmak için Avrupalı ortaklarıyla bir plan üzerinde çalışmıştı.

Zelenski’ye göre planlar; Ukrayna’nın kendi bütçe kaynaklarının yeniden tahsis edilmesini, ikili yardımları ve 90 milyar avroluk AB kredisinin gelecek yıla ayrılan bölümünden sağlanacak “para kredilerinin” kullanılmasını içeren bir bileşimden oluşuyor.

Reuters