Düşünce Kuruluşu Uyarıyor: "Enerji Riskini Artırabilir"
The Shift Project, "Bulut egemenliği hedefi, fosil yakıt ithalatına bağımlılığı derinleştirebilir," diyor.
Karbonsuzlaşma odaklı düşünce kuruluşu The Shift Project, Avrupa Birliği'nin yapay zekâ kapasitesini artırma yönündeki girişimlerinin yabancı fosil yakıt tedarikçilerine olan bağımlılığı artırabileceği ve bunun stratejik risk oluşturabileceği uyarısında bulundu.
Kuruluş, Avrupa Komisyonu'nun hazırladığı Bulut ve Yapay Zekâ Geliştirme Yasası (Cloud and AI Development Act - CAIDA) kapsamında AB milletvekillerine sunulmak üzere hazırladığı savunuculuk belgesinde, söz konusu düzenlemenin Avrupa'nın Suudi Arabistan, Rusya, İran, Irak, Kuveyt ve ABD gibi ülkelerden yapılan fosil yakıt ithalatına bağımlılığını artırabileceğini belirtiyor.
The Shift Project'ten Maxime Kiener, yaptığı açıklamada, AB'nin bulut egemenliği gündemine odaklanırken Avrupa topraklarında daha fazla dijital altyapıyı sürdürebilmek için gerekli fiziksel gerçekleri göz ardı etmemesi gerektiğini söyledi.
Kiener'e göre, yeterli planlama yapılmaması halinde AB, "stratejik çıkarları Avrupa Birliği'ninkiyle her zaman örtüşmeyen yabancı enerji üreticilerine olan bağımlılığını daha da artırma riskiyle karşı karşıya kalacak."
Düşünce kuruluşunun politika belgesi, Avrupa Komisyonu'nun önümüzdeki beş ila yedi yıl içinde veri merkezi kapasitesini üç katına çıkarma hedefine dikkat çekiyor.
Belgede, Avrupa sanayisi, ulaşım sektörü, ısınma sistemleri ve diğer mevcut enerji kullanıcılarının, giderek artan sayıdaki veri merkezleriyle yenilenebilir elektrik kaynaklarına erişim konusunda rekabet etmek zorunda kalacağı, bunun da fosil yakıt tüketimini artırmasının muhtemel olduğu ifade ediliyor.
Raporda ayrıca, geri tepme etkisi (rebound effect) olarak bilinen olguya da dikkat çekiliyor. Buna göre enerji verimliliğindeki iyileşmeler, dijital hizmetlerin daha fazla kullanılmasına yol açarak yeni veri merkezlerine olan talebi artırıyor.
Rapora göre yapay zekâ hesaplama kapasitesini hızla büyütmeye yönelik mevcut eğilim, bu dinamiği daha da güçlendiriyor.
Fosil yakıt kullanımındaki artış ise Avrupa'nın ithal enerjiye olan bağımlılığını daha da derinleştirebilir.
Halihazırda AB'nin tükettiği petrolün yüzde 97'si, doğal gazın ise yüzde 90'ı ithalat yoluyla karşılanıyor. Rapora göre veri merkezi kapasitesindeki genişleme, "AB'nin stratejik özerkliğini daha da zayıflatacak yeni fosil yakıt bağımlılıkları" oluşturabilir.
Bu riskleri azaltmak amacıyla The Shift Project çeşitli düzenleyici adımlar öneriyor.
Bunların başında, veri merkezlerinin kullandığı elektrik karışımının, bulundukları bölgedeki şebekenin karbon yoğunluğundan daha yüksek olmamasının zorunlu hale getirilmesi geliyor.
Kuruluş ayrıca, veri merkezi işletmecilerinin şebeke dışı, sahada kurulu fosil yakıtlı jeneratörler kullanarak gerçek enerji tüketimlerini gizlemelerini önleyecek düzenlemeler yapılmasını öneriyor.
Raporda, yapay zekâ ve bulut altyapısı yatırımlarının AB genelindeki enerji planlamalarına entegre edilmesi ve düşük karbonlu elektrik bağlantılarının projelerin kamu yararı esas alınarak tahsis edilmesi de tavsiye ediliyor.
Son olarak The Shift Project, kamu desteklerinden yararlanmanın, veri merkezlerinin enerji tüketimi ve enerji verimliliği konusunda zorunlu şeffaflık sağlaması şartına bağlanmasını öneriyor.
Öte yandan, Avrupa Komisyonu'nun CAIDA kapsamında hayata geçirmeyi planladığı veri merkezi sürdürülebilirlik derecelendirme sistemi ise henüz kamuoyuna sunulmuş değil.
Euractiv
