Parlamento, Trump’ın son gümrük tarifesi hamlesi sonrası ABD ticaret anlaşmasını askıya aldı
Avrupa Parlamentosu, ABD ile yapılan ticaret anlaşmasının uygulanmasına yönelik oylamayı, Donald Trump’ın transatlantik anlaşmayı ihlal ettiği belirtilen yeni gümrük tarifeleri açıklamasının ardından erteledi.
Ticaret alanındaki kıdemli milletvekilleri, geçen yaz İskoçya’daki Turnberry golf tesisinde varılan anlaşmanın temelini oluşturan ana tarifeleri ABD Yüksek Mahkemesi’nin Cuma günü iptal etmesinin ardından “acil fren” çekti.
Donald Trump ise Cumartesi günü yeni bir yasal yetkiye dayanarak küresel ölçekte yüzde 15’lik bir gümrük vergisi uygulayacağını duyurdu. Bu açıklama AB genelinde alarm yarattı.
Yeşiller’i temsil eden Anna Cavazzini, “ABD anlaşmasının uygulanmasına ilişkin oylamanın ertelenmesi doğru bir karar. Mevcut büyük belirsizlik ortamında oylama yapmak savunulamaz olurdu,” dedi.
Merkez sağ Avrupa Halk Partisi’nden Željana Zovko ise gecikmeyi doğruladı ancak Turnberry anlaşması için gelecek ay nihai oylamanın yapılması gerektiğini savundu.
“Avrupa Takımı gibi hareket etmeli ve tek ses olmalıyız,” diyen Zovko, ertelemeyi kabul ettiğini ancak bunun “koşulsuz ve süresiz” olmadığını belirtti. “Mart ayında oylama yapmalıyız ve anlaşmadaki kendi yükümlülüklerimize saygı göstermeliyiz,” dedi.
Trump’ın, 1974 tarihli ABD Ticaret Yasası’nın 122. maddesine dayanarak uygulamaya koyduğu ve Salı günü yürürlüğe girmesi beklenen son tarifelerinin, mevcut “en çok kayrılan ülke” oranlarının üzerine ekleneceği belirtiliyor.
Brüksel’e göre bu durum, geçen Temmuz’da Trump’ın İskoçya’daki Turnberry tesisinde varılan ve AB’nin çoğu ürün için “her şey dahil” azami yüzde 15’lik tarife belirlediğini savunduğu anlaşmanın açık ihlali anlamına geliyor.
Trump Pazartesi günü sosyal medyada yaptığı paylaşımlarla gümrük vergisi tehditlerini yineledi:
“Yüksek Mahkeme’nin saçma kararını ‘oyun’ haline getirmek isteyen her ülke, özellikle de ABD’yi yıllardır, hatta on yıllardır ‘sömürenler’, yeni anlaştıkları tarifeden çok daha yüksek bir gümrük vergisiyle ve daha kötüsüyle karşılaşacak,” dedi.
“ALICI DİKKATLİ OLSUN!!!”
“Her zamanki işleyiş” mümkün değil
Avrupa Parlamentosu Uluslararası Ticaret Komitesi, ay başında zorlu müzakerelerle varılan uzlaşının ardından, anlaşmayı mümkün kılacak ve bazı özel güvence maddeleri içeren mevzuatı Salı günü oylamaya hazırlanıyordu.
Bu güvencelerden biri, çelik içeren ürünlerde tarifelerin temel seviyeye indirilip indirilmediğini denetlemek için altı aylık bir gözden geçirme mekanizması öngörüyordu.
Diğeri ise Trump’ın Ocak ayında yaptığı gibi AB’nin toprak bütünlüğünü yeniden tehdit etmesi (örneğin Grönland’ı ilhak etme önerisi) durumunda anlaşmanın iptal edilmesini içeriyordu.
Alman milletvekili Cavazzini, “Öncelik, çelik, alüminyum ve türev ürünlerde kalan yüzde 50’lik tarifeler için çözüm bulmak olmalı. Top artık ABD’nin sahasında. Tarifeler son derece popüler değil ve Trump’ın vaat ettiği sanayi istihdamını yaratmadı,” dedi.
Hırvat milletvekili Zovko ise partisinin Turnberry anlaşmasını desteklediğini belirterek, gelecek ay Genel Kurul’da oylama yapılması gerektiğini söyledi: “Anlaşmaya bağlı kalırsak, Amerikalılardan en azından bir şey talep edebiliriz.”
Ertelemeyi doğrulayan Ticaret Komitesi Başkanı Bernd Lange, “Her zamanki gibi devam etmek bir seçenek değil,” dedi. Alman Sosyal Demokrat siyasetçi, “gölge raportör” olarak bilinen kıdemli ticaret milletvekillerinin durumu yeniden değerlendirmek üzere gelecek hafta tekrar toplanacağını açıkladı.
Parlamento bir pozisyon benimsedikten sonra ancak AB’nin diğer kurumları — Komisyon ve 27 üye devleti temsil eden Konsey — ile görüşmeler başlayabilecek. Bu süreç, esas olarak ABD sanayi ürünlerine uygulanan AB vergilerinin kaldırılmasını kapsıyor.
Maroš Šefčovič, Pazartesi günü G7 ticaret bakanları toplantısına katıldı ve X platformundaki paylaşımında AB-ABD anlaşmasına “tam saygının hayati önem taşıdığını” söyledi.
Komisyon’un ticaretten sorumlu sözcü yardımcısı Olof Gill ise Šefčovič’in Pazartesi günü üye ülke büyükelçilerine, Salı günü de Avrupa Parlamentosu üyelerine bilgi vereceğini açıkladı.
AB adına ticaret anlaşmalarını müzakere eden Avrupa Komisyonu, Trump’ın son tarife kararından duyduğu rahatsızlığı dile getirdi.
Kurum, Pazar günü yaptığı açıklamada mevcut durumun “adil, dengeli ve karşılıklı fayda sağlayan” transatlantik ticaret ve yatırım ilişkilerini ilerletmeye elverişli olmadığını belirterek, ABD yönetiminden Yüksek Mahkeme kararının ardından atmayı planladığı adımlar konusunda tam netlik talep etti.
Politico
