Avrupa Savunma Yapay Zekâ Veri Alanı, AB ülkelerinin hassas savunma verilerini paylaşmasına olanak tanıyacak.
Avrupa Savunma Ajansı’na (EDA) ait yeni bir sunuma göre, AB kurumları Avrupa orduları ve savunma makamlarının Amerikan katılımı olmadan bilgiyi güvenli şekilde nasıl paylaşabileceğini araştırmaya başladı.
Belgeler, hükümetler arası AB savunma kurumunun 2030’a kadar tamamen faal, askerî düzeyde bir veri paylaşım platformu kurmayı hedeflediğini gösteriyor.
Avrupa Savunma Yapay Zekâ Veri Alanı (DAIDS) olarak adlandırılan girişim, AB ülkelerinin hassas savunmayla ilgili bilgileri özel bir platform üzerinden güvenli biçimde paylaşmasını amaçlıyor.
Bugüne kadar ülkeler, tedarikçilerini ulusal tercihlere göre seçti; bu da verilerin depolanması ve paylaşılması için, güvenli ve ortak bir bilgi değişim platformu olmaksızın, parçalı bir sağlayıcılar yapısı oluşturdu.
Avrupa Komisyonu, geçen yıl yayımlanan Savunma Sanayii Dönüşüm Yol Haritası’nda başlangıçta “güvenilir, güvenli ve birlikte çalışabilir bir veri ortamı” kurulmasını önermişti.
Belgelerde görüldüğü üzere, hükümetler arası bir AB kurumu olan EDA, söz konusu veri alanını hayata geçirmek için şimdi çalışıyor.
Egemen savunma teknolojisi
Avrupa Birliği, Amerika Birleşik Devletleri’ne olan bağımlılığını giderek daha fazla sorguladıkça, Avrupa orduları ve savunma makamlarının verilerinin uygun şekilde güvence altına alındığından emin olması daha da önemli hale geldi.
Hâlihazırda birçok ülke, verilerini yabancı yapımı — özellikle Amerikan — depolama altyapılarını kullanarak saklıyor veya paylaşıyor; bu da hem potansiyel bağımlılık hem de kırılganlık yaratıyor.
Bu çerçevede iki tamamlayıcı proje öngörülüyor. İlk olarak, veri alanı belgelerde “savunmayla ilgili verilerin güvenilir, güvenli ve egemen biçimde paylaşılmasını sağlamak üzere tasarlanmış AB genelinde federe bir çerçeve” olarak tanımlanıyor.
Ardından Savunma Komiseri Andrius Kubilius, hükümetlerin egemen bir askerî bulut geliştirmeye başlaması gerektiğini söyledi.
Bu iki proje birbiriyle bağlantılı, ancak bağımsız olarak da işleyebilir. Kısaca, bir bulut verileri depolar; bir veri alanı ise bilgilerin ikili ya da çok taraflı olarak değişimini kolaylaştırır.
Belgelere göre Savunma Veri Alanı projesinin kurulmasının birkaç temel nedeni var: tek tek ülkelerden gelen veriler kullanılarak ülkeler arası karar alma süreçlerini hızlandırmak; AB ülkeleri arasında birlikte çalışabilirliği artırmak; ve “operasyonel hazırlığı” güçlendirmek.
AB liderleri ayrıca, kıtayı daha iyi hazırlamak için yatırım yapılması gereken kilit alanlardan biri olarak savunmada askerî yapay zekâ kullanımını da sıraladı.
Belgeler, EDA’nın veri alanının oluşturulmasına yönelik çeşitli girişimlerin birbirini tamamlamasını ve mükerrerliği önlemesini sağlamak için Avrupa Komisyonu ile temas halinde olduğunu belirtiyor.
2030 hedefi
EDA, projeyi geliştirmeye yardımcı olmaları için üç şirketten oluşan bir konsorsiyumla sözleşme imzaladı: Fransa’dan CEA, Fransa’dan Cloud Data Engine ve Avrupalı SopraSteria.
Bir sonraki adım, ülkeleri gelecekteki Avrupa veri alanıyla uyumlu teknolojilerin satın alınmasında koordinasyona yöneltmek.
Planlama belgelerine göre 2029-2030 aşamasında DAIDS’in orduların ve savunma makamlarının rutin faaliyetlerine entegre edilmesi planlanıyor. Ayrıca görevlerde ve tatbikatlarda da kullanılması öngörülüyor.
Programa katılanlardan biri, mevcut çalışmaların “çalışma (etüt) düzeyinde” olduğunu söyledi.
Euractiv
