Atina ve Londra, Partenon Mermerleri anlaşmazlığında yeniden çıkmaza girdi

British Museum ile Yunanistan arasında Partenon Mermerleri'nin iadesine ilişkin yürütülen görüşmeler, on yıllardır devam eden anlaşmazlığı çözmeden sonuçsuz kaldı. Anlaşmazlık, Atina'da öfkeye yol açmaya devam ediyor.

Beş yıl önce başlayan müzakerelerin son turu, The Telegraph'ın haberine göre, Partenon Mermerleri'nin Yunanistan'a hangi hukuki statü altında iade edileceği konusunda tarafların anlaşamaması üzerine çöktü.

Anlaşmazlığın temelinde, eserlerin kalıcı olarak mı yoksa ödünç verme yoluyla mı Yunanistan'a gönderileceği sorunu bulunuyor.

İngiliz tarafı eserlerin ödünç verilmesi yönündeki düzenlemeyi savunurken, Yunanistan bunu kesin biçimde reddediyor. Atina'daki diplomatlar, böyle bir ödünç verme düzenlemesini kabul etmenin, Yunanistan'ın heykeller üzerindeki mülkiyetin British Museum'a ait olduğunu dolaylı olarak tanıması anlamına geleceğini belirtiyor.

Yunanistan Başbakanı Kyriakos Mitsotakis, perşembe günü The Guardian gazetesinde yayımlanan yazısında, Atina'nın Yunanistan'ın British Museum'un heykeller üzerindeki mülkiyetini tanımasını gerektirecek herhangi bir anlaşmayı ya da Yunanistan'ın kendi anıtının parçalarını kendisinden ödünç alması anlamına gelecek bir düzenlemeyi kabul edemeyeceğini belirtti.

Atina'da olası bir anlaşmaya varılabileceğine ilişkin umutlar, Andy Burnham'ın Birleşik Krallık başbakanı olmasıyla yeniden canlanmıştı. 

Burnham daha önce Mermerlerin Yunanistan'a iade edilmesini açıkça desteklemişti. Ancak göreve gelmesinden kısa süre sonra geri adım atmış gibi göründü ve konunun British Museum'un sorumluluğunda olduğunu söyledi.

Mermerler, Atina'nın Osmanlı yönetimi altında bulunduğu dönemde, Lord Elgin tarafından 1801 ile 1804 yılları arasında Yunanistan'dan götürüldü.

Heykeller 1806 yılında Britanya'ya getirildi. 1816'da ise İngiliz hükümeti bunları Elgin'den satın aldı. Mermerler o tarihten bu yana British Museum'da bulunuyor.

Yunanistan, Mermerlerin hukuka aykırı biçimde ülkeden çıkarıldığını ve Atina'ya iade edilmeleri gerektiğini savunuyor. İngiliz tarafının geleneksel tutumu ise Elgin'in, o dönemde Atina'yı yöneten Osmanlı makamlarından gerekli izni aldığı yönünde.

Yunanistan, Mermerlerin iadesini ilk kez 1984 yılında resmen talep etti. Dönemin Kültür Bakanı Melina Mercouri, eserlerin ülkeye geri getirilmesi için uluslararası bir kampanya başlattı.

Euractiv