Birleşik Krallık’taki bir yapay zeka firması cinsiyetçi reklamla suçlanıyor
Narwhal Labs’in “yapay zeka çalışanı” için hazırladığı reklamda şu slogan yer alıyor: “Herkesten çok çalışır. Ve asla zam istemez.”
Yakın zamanda milyonlarca sterlin yatırım alan bir İngiliz yapay zeka şirketi, mizojinist ve cinsiyetçi bir reklam kampanyası yürütmekle suçlandı.
Reklam Standartları Kurumu (ASA), Narwhal Labs’in kampanyası hakkında en az yedi şikayet aldı.
Kampanyada, yanında “Herkesten çok çalışır. Ve asla zam istemez” yazan bir kadın görseli yer alıyor.
The Guardian’ın edindiği bilgiye göre şikayetler, reklamların mizojinist olup olmadığını sorguluyor ve daha ileri bir adım atılması için gerekçe olup olmadığını belirlemek üzere inceleniyor; ancak henüz resmi bir soruşturma başlatılmış değil.
Bristol merkezli şirketin reklamları çevrim içi ortamda yer alıyor ve Bristol Havalimanı’nda bagaj teslim alanının üzerinde büyük panolara da yerleştirilmişti; ancak tepkiler üzerine kaldırıldı.
Aynı kadının yer aldığı başka bir reklamda ise şu ifadeler bulunuyor: “9-5 mi çalışıyorsun? O 7/24 çalışır. Ve ücretsiz başlar.”
İş yerinde ayrımcılığa son vermeyi hedefleyen kampanya grubu Pregnant Then Screwed’da iletişim ve kampanyalar başkanı Rebecca Horne şöyle dedi:
“Bu reklam pazarlama bütçesi olan bir mizojini örneği; ‘yenilik’ olarak sunulan cinsiyetçi emek klişelerinin ders kitabı gibi bir örneği.
“İdeal çalışanın; sürekli ulaşılabilir, uyumlu, ücretsiz ve ihtiyaçsız bir kadın olduğu yönündeki zehirli fikri besliyor. Bu, cinsiyetçiliğin iş yerlerimize ve artık teknolojimize ne kadar derinden işlemiş olduğunu gösteriyor.
‘Mükemmel çalışanı’ hiç dinlenmeyen ve daha fazlasını talep etmeyen bir kadın olarak pazarladığınızda, ilerleme değil, eski mizojiniyi yeni bir ambalajla sunuyorsunuz.
Bu, kültürümüzün hâlâ kadınlardan, özellikle annelerden, daha az karşılıkla daha çok çalışmasını ve şikayet etmemesini beklediğini hatırlatıyor.”
Kampanyadaki bir diğer reklamda ise bıyıklı siyahi bir erkek yer alıyor ve Lionel Richie şarkı sözlerine gönderme yapan bir slogan kullanılıyor:
“Merhaba, aradığınız potansiyel müşteriler mi? Onları bulur, arar ve takip eder. Siz uyurken.”
Bu ayın başlarında Narwhal Labs, aralarında uzman sigorta sağlayıcısı CFC Underwriting’in eski yöneticilerinden Jonathan Swann’ın da bulunduğu yatırımcıların desteklediği 20 milyon sterlinlik bir yatırım turu aldığını duyurdu. Swann’dan yorum talep edildi.
Şirket, insan müdahalesi olmadan talepleri, iletişimi, randevuları ve belgeleri yöneten “DeepBlue OS” adlı bir platform geliştirdi.
Ajan tabanlı yapay zeka, ChatGPT gibi üretken yapay zeka platformlarından farklı olarak, bir insanın soru sormasına gerek kalmadan hareket edebiliyor.
Reklamda ayrıca şu ifadeler yer alıyor: “Yeni yapay zeka çalışanınızla tanışın. Her zaman aktif, asla hasta olmaz ve İK’ya ihtiyaç duymaz.”
2022 yılında Luke Sartain tarafından kurulan şirketten yapılan açıklamada ise şu ifadelere yer verildi:
- “Kampanyamızın yarattığı güçlü tepkileri anlıyoruz… Billboardların mizojinist veya ırkçı olarak algılanması hiçbir zaman niyetimiz değildi ve bu endişeyi ciddiye alıyoruz.
- Billboardlarımız çok çeşitli demografik gruplardan insanları gösteriyor. Farklı cinsiyetler, arka planlar ve kimlikler… Bu hiçbir zaman bir grubun diğerine karşı kaybetmesiyle ilgili değildi.
- Bu çok daha geniş bir mesele: insanlar ve makineler. Etki seçici olmayacak. Ayrımcılık yapmayacak. Ve başlattığı tartışma tam da ihtiyacımız olan tartışma".
Hükümetler tereddüt ederken teknoloji hızla ilerliyor.
Önümüzdeki on yıl içinde beyaz yaka işlerin yüzde 80’inin risk altında olduğu bir ortamda sessiz kalmak artık tarafsız bir duruş değil.
Asıl soru, yapay zekanın işleri değiştirip değiştirmeyeceği değil; bizim buna nasıl yanıt vereceğimizdir.”
Şirket, ayrıca şu düzenlemeler için çağrıda bulunuyor:
- Tüketicilerin ve çalışanların bir insanla mı yoksa yapay zekayla mı etkileşim kurduklarını bilme hakkı
- Yapay zekayı geniş ölçekte kullanan şirketlerin çalışanlar için yeniden eğitim ve yeniden istihdam yatırımı yapma zorunluluğu
- Özellikle bakım, eğitim ve kamu güvenliği gibi alanlarda yapay zekanın nerede kullanılıp kullanılamayacağına dair kurallar
Bristol Havalimanı sözcüsü ise şu açıklamayı yaptı: “Havalimanındaki reklamları düzenleyen üçüncü taraf şirket, içerikle ilgili endişeler dile getirildikten sonra reklamı kaldırdı.”
The Guardian
