Brüksel ve Manila serbest ticaret anlaşmasına yaklaşıyor

Brüksel ve Manila, Salı günü bir serbest ticaret anlaşması (STA) müzakerelerinde ilerleme sağlandığını açıkladı. Anlaşmanın önümüzdeki aylarda resmen tamamlanması bekleniyor.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, gece saatlerinde Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand R. Marcos Jr. ile görüştü. Müzakerelerin tamamlanmasına artık çok yaklaşıldığı belirtilirken, yetkililer anlaşmanın 2027'de Filipinler'de imzalanmasını umuyor.

Henüz tamamlanmamış bir anlaşmanın kamuoyuna duyurulması, geçen yıl Endonezya ile yapılan anlaşmayı hatırlatıyor. Söz konusu anlaşma, Devlet Başkanı Prabowo Subianto'nun Brüksel ziyaretinden iki ay önce, resmî olarak sonuçlandırılmasından önce açıklanmıştı.

AB Ticaret Komiseri Maroš Šefčovič gazetecilere yaptığı açıklamada, tarafların gümrük vergisi uygulanan tarife kalemlerinin %94'ünü serbestleştirme konusunda anlaştığını ve bunun iki taraf arasındaki mal ticaretinin %97'sinden fazlasını kapsadığını söyledi.

Anlaşma, 113 milyon kişilik bir pazarı açacak.

 Šefčovič, AB ihracatçılarının hâlihazırda Filipinler'e her yıl yaklaşık 8 milyar avroluk mal sattığını belirtti. Bu ürünler arasında makine, ulaştırma ekipmanları, ilaç, domuz eti ve süt ürünleri bulunuyor.

İki taraf arasındaki ticaret hacmi mallarda 18 milyar avro, hizmetlerde ise 10 milyar avro düzeyinde.

Šefčovič, “Ekonominin ötesinde burada daha büyük bir tablo var: AB, Hint-Pasifik bölgesindeki angajmanını güçlendiriyor. Bunların hiçbiri tesadüfen gerçekleşmedi” dedi.

Šefčovič, Filipinler ile anlaşmanın tamamlanmasının ardından AB'nin serbest ticaret anlaşmalarının, dünya nüfusunun yarısından fazlasını oluşturan ülkeleri kapsayacağını söyledi.

“Başka hiç kimsenin böyle bir avantajı yok ve umarım bunu en iyi şekilde kullanma konusunda çok akıllı davranırız” diye ekledi.

Tamamlanması beklenen bir sonraki anlaşmanın Tayland ile yapılması bekleniyor. Šefčovič, gelecek hafta için yeni bir müzakere turunun planlandığını söyledi. Malezya ile görüşmeler de devam ediyor.

Slovak komiser ayrıca Endonezya ve Hindistan ile anlaşmaların yıl sonundan önce resmen imzalanmasının beklendiğini söyledi. Hindistan ile yapılacak anlaşmanın imza törenine Hindistan Başbakanı Narendra Modi'nin Brüksel'de katılması bekleniyor.

Avustralya ile yapılacak anlaşma için ise henüz bir imza tarihi verilmedi. Anlaşmanın Canberra'da onaylanmasına ilişkin beklentiler, bazı senatörlerin muhalefeti nedeniyle son dönemde soru işaretlerine yol açmıştı. 

Ancak AB'nin ticaret komiseri, anlaşmanın “üye ülkeler ve Avrupa Parlamentosu tarafından ezici bir çoğunlukla onaylanacağından hiçbir şüphesi olmadığını” söyledi.

Çiftçiler endişelenmiyor

Šefčovič, anlaşmayı tarım sektörü için de yeni fırsatlar sunan bir düzenleme olarak tanımladı. Tarım sektörü, yeni pazarların açılmasına çoğu zaman en temkinli yaklaşan kesimler arasında yer alıyor.

“Filipinler'le hâlihazırda tarım ticaretinde fazla veriyoruz; 2 milyar avroluk ihracata karşılık 1,4 milyar avroluk ithalat yapıyoruz” dedi.

Šefčovič ayrıca anlaşmanın önemli sayıda coğrafi işareti (GI) de kapsadığını söyledi, ancak bununla ilgili bir sayı vermedi.

Filipinler, net gıda ithalatçısı konumunda ve AB'den önemli miktarlarda domuz eti ve süt ürünleri satın alıyor. Ülkenin gıda ihracatı ise AB pazarlarında AB ürünleriyle doğrudan rekabet etmiyor.

İspanya, Filipinler'e en fazla tarım-gıda ürünü ihraç eden AB ülkesi konumunda. İspanya'nın 2025 yılında Filipinler'e yaptığı tarım-gıda ihracatının tahmini 376,97 milyon avro değerinde olduğu ve bunun Filipinler'in AB'den gerçekleştirdiği toplam tarım ithalatının %24,4'ünü oluşturduğu belirtiliyor.

Açıklama, AB'nin çiftçi birliği Copa-Cogeca'nın bir serbest ticaret anlaşmasına yönelik alışılmadık derecede olumlu bir tepki vermesine yol açtı.

Çiftçi birliği sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, “Domuz eti, kanatlı eti, süt ürünleri ve alkollü içecekler gibi temel ihracat ürünleri için daha iyi pazar erişimi ve AB coğrafi işaretlerinin korunmasındaki ilerleme de dahil olmak üzere, AB tarım-gıda sektörü açısından açıklanan olumlu sonuçlardan memnuniyet duyuyoruz” ifadelerini kullandı.

Euractiv