Deniz Üzerinde Kurtarılabilir Roketler İçin İlk “Süper Fabrika”yı Kuruyor
Çin, ticari uzay yarışında ABD’li SpaceX’in gerisinde kalmamak için önemli bir adım daha attı. Hangzhou’da Space Epoch şirketi öncülüğünde başlatılan 5,2 milyar yuanlık yatırımla oluşturulan “süper fabrika” projesi, denizde kurtarılabilen tekrar kullanılabilir roketler üretmeyi amaçlıyor.
Üretim hedefi yılda 25 roket seviyesine ulaşmak. Bu tesis, Çin uzay sanayisinin deneysel aşamadan seri üretime geçişini sembolize ediyor.
SpaceX’in Starship teknolojisi ile karşılaştırıldığında, Çin’in hala geride olduğu belirtilse de bu yatırım, Beijing’in küresel uzay pazarında daha rekabetçi olmak istediğinin net göstergesi.
Scenari Economici’nin haberine göre, Çin uzay sanayii artık sadece bayrak yarışı değil, ekonomik ve teknolojik rekabet boyutuna kayıyor.
Hangzhou kentinde Space Epoch adlı özel uzay şirketinin öncülüğünde hayata geçirilen yeni “süper fabrika”, denizde kurtarılabilen tekrar kullanılabilir roketler üretmek üzere inşa ediliyor. Tesis resmi olarak 7 Ocak 2026’da başlatıldı ve yaklaşık 5,2 milyar yuan (740 milyon dolar) yatırım ile kuruluyor.
Projenin amacı, SpaceX’in uzun süredir liderliği elinde tuttuğu yeniden kullanılabilir roket teknolojisine endüstriyel hacim ve maliyet avantajı noktasında yaklaşmak şeklinde belirtiliyor.
Fabrikada üretilmesi planlanan roketler, sıvı yakıtlı olacak ve yüksek taşıma kapasitesi ile birlikte denizde kurtarılabilme özelliğine sahip olacak şekilde tasarlandı; böylece insan yerleşim alanları üzerinde tehlikeli düşüşler olmadan güvenli kurtarma imkânı sağlanacak.
Tesis tam kapasiteye ulaştığında yılda 25 roket üretme hedefi taşıyor. Bu rakam SpaceX’in üretim hacminin gerisinde olsa da Çin’in büyük bir seriler halinde üretim gerçekleştirme iradesinin göstergesi olarak yorumlanıyor. Roketlerin üretiminde “paslanmaz çelik + metan + sıvı oksijen” kombinasyonu kullanılacak.
Bu, maliyeti ciddi şekilde aşağı çekmeyi amaçlayan bir mühendislik yaklaşımı. Geleneksel Çin roketlerinde kilogram başına maliyet 80.000–100.000 yuan civarındayken, yeni yöntemle bu maliyetin yaklaşık 20.000 yuan’a düşürülmesi bekleniyor.
Çin’deki bu girişim sadece Space Epoch ile sınırlı değil. Ülkede LandSpace, Space Pioneer ve Galactic Energy gibi özel sektör aktörleri de benzer tekrar kullanılabilir roket teknolojileri üzerinde çalışmalarını sürdürüyor.
Örneğin, Hangzhou Daily’nin aktardığına göre Space Epoch’ten önce test edilen “Yuanxingzhe-1” roketi, denizde iniş testlerinde başarı göstermişti.
Ancak teknoloji açısından SpaceX hâlâ bir adım önde. Musk’ın şirketi şu anda Starship gibi tamamen yeniden kullanılabilir sistemler üzerinde çalışıyor ve seri üretim ile ticari lansman faaliyetlerinde dünya lideri olarak kabul ediliyor.
Çin tarafı ise deneysel ve prototip projelerden seri üretime ve operasyonel kapasiteye geçişi hedefliyor. Yeni süper fabrikanın başlaması bunun en somut işaretlerinden biri.
Bu gelişme, Çin’in uzay sanayindeki stratejik hedeflerini yeniden tanımladığını, düşünce aşamasından endüstriyel kapasite oluşturma fazına geçtiğini gösteriyor.
Roket üretimi ve kurtarma altyapılarının geliştirilmesi, sadece teknoloji yarışı değil aynı zamanda ticari uzay endüstrisini yönlendirme mücadelesi açısından da önemli bir adım olarak kabul ediliyor.
Euractiv
