Grönland, Trump bağlantılı ABD petrol şirketini sondajı ertelemeye zorluyor
ABD’li temsilci, Amerikalıların gelecek yıl gibi erken bir tarihte ham petrol çıkarmaya başlayabileceğini iddia etmişti.
Donald Trump’la bağlantılı bir ABD petrol şirketi, Arktik bölgedeki topraklarda sondaj kuyuları açmayı ertelemek zorunda kaldı. Grönland makamlarının aldığı karar, ABD başkanının temsilcisinin Amerikalıların gelecek yıl itibarıyla petrol çıkarmaya başlayabileceği yönündeki iddialarına meydan okuyor.
Trump’ın emperyalist tehditlerinin ortasında, petrol şirketinin hükümetin izni olmadan temmuz ayında sondaj ekipmanlarını karaya çıkarmasının ardından Grönland’ın doğu kıyısında gerilimler yükselmiş ve hükümet tarafından şirkete “güçlü bir uyarı” yapılmıştı.
Grönland Energy’nin tundraya ilk kuyularını açmayı planladığı tarihten yalnızca bir hafta önce hükümet perşembe günü yaptığı açıklamada, “Gerekli düzenleyici süreç tamamlanamaz ve bu nedenle planlanan sondaj başlangıcından önce gerekli izinler alınamaz” dedi.
Hükümet, görüşmeler sırasında Grönlandlı yetkililerin takvimin çevresel ve sosyal etkileri değerlendirmek açısından fazla sıkışık olduğuna ilişkin endişelerini dile getirdiğini belirtti.
Yetkililer, nadir kuş türlerine ve yerel avcıların geçimini sağladığı misk öküzlerine ev sahipliği yapan koruma altındaki bir sulak alanda sondaj yapılmasına izin verilip verilmeyeceğine karar vermek zorunda kalacak. Hükümet ve şirketin açıklamalarına göre sondaj çalışmaları artık en erken 2027 kışında başlayabilir.
Bu tarih, Trump’ın Grönland özel temsilcisi olarak atadığı aşırı sağcı Louisiana Valisi Jeff Landry’nin mayıs ayında yaptığı tahminden oldukça uzak. Landry, ziyaretinin ardından Grönland’ın altında bulunduğu iddia edilen petrolün ABD’nin İran’a yönelik saldırısının yol açtığı enerji krizini hafifletebileceğini söylemişti.
Açıklanmış hedefinin “Grönland’ı ABD’nin bir parçası yapmak” olduğunu belirten Landry, “Bu varilleri yaklaşık 10 ay içinde üretime sokabiliriz” demişti.
Grönland Energy CEO’su Robert Price, uzak Jameson Land bölgesinin altında 1 trilyon dolar değerinde petrol bulunabileceğini savunuyor.
Price, “Grönland Energy, petrol arama programını sorumlu bir şekilde ve Grönland’ın düzenleyici sürecine uygun olarak, Grönland makamlarının tüm kurallarına tam uyum içinde ilerletme konusundaki kararlılığını sürdürüyor” dedi.
Price ayrıca, “Bu zamanı planlarımızı geliştirmek ve yerel topluluklar, stratejik ortaklar ve ilgili makamlarla ilişkilerimizi derinleştirmek için kullanacağız” ifadelerini kullandı.
Zengin bir dostunun Trump’ın aklına ilk başkanlık döneminde Grönland’ı satın alma fikrini sokmasından bu yana başkan, Grönland’ı Danimarka’dan satın alma, askeri güç kullanarak ele geçirme veya bir anlaşma yapma tehdidinde bulundu.
Grönland Energy’nin hissedarları, hisse senedinin New York borsasında hızla yükselmesini sağlayabilecek bir “Trump etkisi”, yani başkanın desteğini açıklamasını umuyordu. Ancak sondajın erteleneceğinin açıklanmasının ardından hisse fiyatı çarşamba günü üçte birden fazla değer kaybetti.
Price, sondaj ekipmanlarını taşıyan 300 konteynerlik bir geminin eylülde Kanada’dan Grönland’a doğru yola çıkacağını ve ilk kuyunun ertesi ay açılacağını söylemişti. Price, bir topluluk toplantısında şirkete ekipmanları karaya çıkarmaya başlama izninin Grönland tarafından verildiğini söyleyerek gerçeğe aykırı bir açıklamada bulunmuştu.
Grönland Energy’nin İngiliz ortağı 80 Mile, çarşamba günü yatırımcılara yaptığı açıklamada gecikmenin, “izin ve düzenleyici onay sürecinin tamamlanması” gerekliliğinden kaynaklandığını belirtti.
80 Mile, Grönland’ın 2021’de iklim krizini gerekçe göstererek yeni arama ruhsatları vermeyi durdurmasından önce verilen arama ruhsatlarını elinde bulunduruyor.
Geçen yıl kurulan Grönland Energy, sondaj çalışmalarını finanse etmek karşılığında projede çoğunluk hissesi almak üzere yatırımcılardan topladığı 60 milyon doları harcamayı planladığını açıkladı.
Şirket temsilcileri petrol girişimlerinin “Amerikan ilhakıyla bağlantılı olmadığını” söyledi. Ancak şirket, Trump yönetimiyle çok sayıda bağlantı kurmuş durumda.
Talk-show sunucusu Dr Phil olarak daha iyi tanınan Phil McGraw’ın, Grönland Energy ile “bu modern zaman madencilerinin” hikâyesini bir televizyon ve sosyal medya belgesel dizisi için anlatmak üzere anlaşması bulunuyor. McGraw kısa süre önce Trump’ın yanında Oval Ofis’te görüntülenmiş ve daha önce başkanın Din Özgürlüğü Komisyonu’nda görev yapmıştı.
Trump’ın kontrol edilen Grönland’ın “hayati önemde” olduğunu söylediği füze savunma planı Golden Dome üzerinde çalışan bir ABD Donanması gazisi de Grönland Energy’nin yönetim kurulunda yer alıyor.
Trump’ın ikinci başkanlık yemin törenine 1 milyon dolar bağışlayan Wall Street milyarderi Kenneth Griffin ise nisan ayında Grönland Energy’nin hisselerinin yüzde 9’unu satın aldı.
80 Mile’ın yöneticisi Rod McIllree, “Jameson sondaj programının zamanlamasının etkilenmesinden dolayı hayal kırıklığına uğramış olsak da şirket, son derece yüksek potansiyele sahip bu projeyi ilerletme konusundaki kararlılığını tamamen sürdürüyor” dedi.
The Guardian
