Libya, TotalEnergies ve ConocoPhillips ile 20 milyar dolarlık bir petrol anlaşması imzalıyor.
ABD ve Fransa Trablus’un enerji kaynaklarını paylaşırken, ENI, kökleri 2011 krizine dayanan acımasız bir rekabetle karşı karşıya kalıyor.
Libya, enerji alanında yeniden ayağa kalkmak için belirleyici bir adım atmaya hazırlanıyor. Başbakan Abdulhamid el-Dibeybe, Fransız Total Energies ve ABD’li ConocoPhillips ile 25 yıllık dev bir petrol geliştirme anlaşmasının imzalandığını duyurdu.
Tamamı yabancı yatırımlarla finanse edilen ve 20 milyar doların üzerinde bir büyüklüğe sahip olan bu operasyonun net ve iddialı bir hedefi var: ülkenin üretim kapasitesini günlük 850 bin varil artırmak.
Amaç, toplam üretimi 2 milyon varilin üzerine çıkararak Libya’yı küresel ölçekte yeniden önemli bir aktör haline getirmek.
Libya devlet petrol şirketi National Oil Corporation’a bağlı Waha Oil Company üzerinden hayata geçirilecek bu anlaşma, yalnızca bir sanayi yatırımı değil; aynı zamanda Akdeniz’de jeopolitik dengeleri yeniden karan bir hamle niteliği taşıyor.
Hükümet tahminlerine göre anlaşma, 376 milyar doların üzerinde net gelir yaratacak.
Libya’nın yeni enerji stratejisinin kilit başlıkları
Trablus hükümeti bununla yetinmiyor; uluslararası ortaklarını çeşitlendirmeyi ve konumunu sağlamlaştırmayı hedefliyor. Mega anlaşmaya ek olarak şu adımlar öne çıkıyor:
- Chevron ile mutabakat zaptı: ABD’li petrol devi, Libya’da aktif arama faaliyetlerine girmeye hazırlanıyor.
- Mısır ile işbirliği anlaşması: Kahire’nin petrol bakanlığı Trablus’la stratejik bir ortaklık kuracak; bu, bölgesel istikrar açısından önemli bir yumuşamaya işaret ediyor.
- Büyük ölçekli yabancı yatırımlar: Öngörülen 20 milyar dolarlık yatırım, küresel enerji devlerinin Libya’nın istikrarına bahis oynadığını gösteriyor.
| İlgili Ortak | Anlaşmanın Niteliği | Etkisi / Tahmini Değeri |
|---|---|---|
| TotalEnergies / ConocoPhillips | Geliştirme sözleşmesi (25 yıl) | 20 milyar $ yatırım, +günlük 850 bin varil |
| Chevron | Mutabakat zaptı | Gelecekte keşif ve arama faaliyetleri |
| Mısır (Petrol Bakanlığı) | İkili işbirliği | Bölgesel istikrar ve lojistik destek |
Tarihin acı ironisi: 2011’in yükü
Dibeybe, bu anlaşmaların “Libya’nın küresel enerji sektöründeki en büyük ve en etkili uluslararası ortaklarıyla ilişkilerinin güçlenmesini yansıttığını” vurguladı. Roma’dan bakıldığında ise bu sözler açık bir alarm zili gibi yankılanıyor.
Libya hâlâ Afrika’nın en büyük petrol üreticilerinden biri. Ancak üretim, 2011’den sonra yaşanan kaotik on yıl boyunca defalarca kesintiye uğradı.
NATO destekli ayaklanmanın Muammer Kaddafi’yi devirmesi, ülkeyi doğu ve batı arasında rakip otoritelerin bulunduğu bir yapıya sürükledi.
Bugün ortaya çıkan yeni tabloda ise ENI, kendi “arka bahçesinde” giderek daha sert bir rekabetle yüz yüze. Bir zamanlar “altı bacaklı köpek”in şirketi, Libya’da neredeyse ayrıcalıklı bir tekel konumuna sahipti. 2011 her şeyi değiştirdi.
Bugün TotalEnergies ile kazanç sağlayan Fransa’nın öncülük ettiği Batılı müdahale, İtalya’nın tarihsel ortağını istikrarsızlaştırdı. Bu tercihin ekonomik ve stratejik sonuçları, artık herkesin gözleri önünde.
Scenari Economici
