NATO, ABD’nin İspanya’nın üyeliğini askıya almayı isteyebileceğine dair haberleri yalanladı.
NATO, ABD’nin İspanya’yı askıya almayı isteyebileceğine dair bir haberin ardından, üye ülkelerin askıya alınmasına veya ittifaktan çıkarılmasına yönelik “hiçbir hüküm” bulunmadığını açıkladı.
Haberde, ABD’nin İran savaşı konusundaki tutumu nedeniyle İspanya’yı askıya almayı değerlendirebileceği öne sürülmüştü.
Reuters, ABD’li bir yetkiliye dayandırdığı haberinde, Pentagon iç yazışmalarında ABD’nin, kendi kampanyasına yeterince destek vermediğini düşündüğü müttefiklerini cezalandırmaya yönelik önlemlerin önerildiğini aktardı.
Söz konusu e-postada ayrıca, Güney Atlantik’te bulunan ve Arjantin tarafından da hak iddia edilen Falkland Adaları üzerindeki Birleşik Krallık’ın egemenlik iddiasına yönelik ABD tutumunun gözden geçirilmesi de önerildi.
Bir NATO yetkilisi BBC’ye yaptığı açıklamada, örgütün kurucu anlaşmasının “NATO üyeliğinin askıya alınmasına ya da üyelikten çıkarılmasına ilişkin herhangi bir hüküm öngörmediğini” söyledi.
İspanya lideri de söz konusu haberi reddetti. BBC, yorum almak için Pentagon ve Birleşik Krallık hükümetiyle iletişime geçti.
Donald Trump, ABD ve İsrail’in Şubat ayı sonunda İran’a saldırmasının ve İran’ın daha sonra kritik Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini kısıtlamasının ardından, NATO müttefiklerini daha büyük rol üstlenme konusundaki isteksizlikleri nedeniyle defalarca eleştirmişti.
İspanya, İran’a yönelik saldırılar için topraklarındaki hava üslerinin kullanılmasına izin vermeyi reddetti. ABD’nin İspanya’da Rota Deniz Üssü ve Morón Hava Üssü olmak üzere iki askeri üssü bulunuyor.
Pedro Sánchez gazetecilere yaptığı açıklamada, “Biz e-postalara göre çalışmayız. Resmî belgelere ve bu durumda ABD hükümeti tarafından alınmış resmî pozisyonlara göre hareket ederiz” dedi.
Sánchez ayrıca, İspanya’nın “müttefikleriyle tam iş birliğini desteklediğini, ancak her zaman uluslararası hukuk çerçevesinde” olduğunu vurguladı.
Bu arada Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer, savaşa daha fazla dahil olmanın ya da ABD’nin İran limanlarına yönelik mevcut ablukasına katılmanın Birleşik Krallık’ın çıkarına olmadığını savundu.
Birleşik Krallık, ABD’nin İran hedeflerine yönelik saldırılar için kendi üslerini kullanmasına izin verdi ve Kraliyet Hava Kuvvetleri uçakları İran’a ait insansız hava araçlarını düşürme görevlerine katıldı.
Birleşik Krallık, Fransa ve diğer bazı ülkeler, kalıcı bir ateşkes sağlanması ya da savaşın sona ermesi durumunda Hürmüz Boğazı’nın açık tutulmasına destek vermeye hazır olduklarını açıkladı.
Geçen ay Trump, NATO’yu her zaman “tek yönlü bir yol” olarak gördüğünü söylemişti. “Biz onları koruyacağız ama onlar bizim için hiçbir şey yapmayacak,” diye yazmıştı.
Pentagon iç yazışmasında ise, erişim, üs kullanımı ve hava sahası geçiş haklarının (ABO) “NATO için yalnızca asgari bir temel” olduğu ifade edildiğini Reuters’a konuşan isimsiz ABD’li yetkili aktardı.
Algılanan bu iş birliği eksikliğine olası bir misilleme olarak, e-postada ABD’nin Falkland Adaları gibi uzun süredir Avrupa’ya ait “imparatorluk kalıntısı” olarak görülen topraklara verdiği diplomatik desteği yeniden değerlendirmesi önerildi.
Cuma günü İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, Pentagon notunun ardından NATO müttefiklerini birlik içinde kalmaya çağırarak ittifakın bir “güç kaynağı” olduğunu söyledi.
Güney Kıbrıs’taki AB zirvesinde gazetecilere konuşan Meloni, “NATO’nun Avrupa ayağını güçlendirmek için çalışmalıyız… bu yapı açıkça Amerikan ayağını tamamlamalıdır” dedi.
Alman hükümeti sözcüsü ise İspanya’nın üyeliğinin tartışma konusu olmadığını belirtti. Berlin’de düzenlenen olağan basın toplantısında konuşan sözcü, “İspanya NATO üyesidir ve bunun değişmesi için hiçbir neden görmüyorum” dedi.
Arjantin’de Malvinas olarak bilinen Falkland Adaları, Birleşik Krallık’a yaklaşık 8.000 mil, Arjantin ana karasına ise yaklaşık 300 mil uzaklıkta bulunuyor.
Arjantin, Güneybatı Atlantik Okyanusu’ndaki bir Britanya denizaşırı toprağı olan adalar üzerinde uzun süredir egemenlik iddiasında bulunuyor.
İki ülke, Arjantin güçlerinin 1982’de adaları işgal etmesinin ardından bu mesele nedeniyle savaşa girmişti.
E-postada ayrıca, “sorunlu” olarak nitelendirilen ülkelerin ittifak içindeki önemli pozisyonlardan uzaklaştırılması seçeneğinin de değerlendirildiği belirtildi.
ABD’li yetkili, söz konusu notun ABD’nin ittifaktan çekilmesini önermediğini ve Avrupa’daki üslerin kapatılmasını da içermediğini ifade etti.
Reuters haberine yanıt olarak Pentagon Basın Sözcüsü Kingsley Wilson, ABD’nin NATO müttefikleri için yaptığı “her şeye rağmen” onların “bizim için orada olmadığını” söyledi.
Wilson ayrıca, “Savaş Bakanlığı, müttefiklerimizin artık kâğıttan kaplan olmaması ve üzerlerine düşeni yapmaları için başkana güvenilir seçenekler sunulmasını sağlayacaktır” dedi.
Wilson, “Bu yöndeki herhangi bir iç değerlendirmeye ilişkin daha fazla yorumumuz yok” ifadelerini kullandı.
BBC
