Trump, İngiltere’nin Çin’le iş yapmasının “çok tehlikeli” olduğunu söyledi
ABD Başkanı Donald Trump, Başbakan Keir Starmer’ın Pekin’deki tarihi ziyareti sırasında ekonomik ilişkilerde ilerleme kaydedildiğini vurgulamasından sadece saatler sonra, İngiltere’yi Çin’le iş yapmaması konusunda uyardı.
Trump, Starmer’ın Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile gerçekleştirdiği ve daha önce gerilmiş olan ilişkilerde bir yumuşamaya işaret eden üç saatlik görüşmelerinin ardından, İngiltere’nin rakip süper güçle daha yakın bağlar kurmasının “çok tehlikeli” olduğunu söyledi.
Sekiz yıl aradan sonra Pekin’i ziyaret eden ilk Britanya başbakanı olan Starmer, Çin’le “daha sofistike” bir ilişki vaat ederken, daha iyi pazar erişimi, daha düşük tarifeler ve yatırım anlaşmaları sağlamayı başardı.
Ancak Washington’da, Starmer’ın ekonomik yeniden dengeleme çabaları sorulduğunda Trump şöyle dedi: “Bunu yapmaları onlar için çok tehlikeli.”
Bu açıklamalar, ABD başkanının öngörülemezliği ve Çin’e yönelik uzun süredir devam eden düşmanlığı göz önüne alındığında, Downing Street’te tedirginlik yaratabilir. Bir yetkili, ABD’nin seyahatten ve İngiltere’nin hedeflerinden önceden haberdar olduğunu söyledi.
Trump’ın sözleri sorulduğunda Starmer Sky News’e şunları söyledi:
“Birleşik Krallık’ın başını kuma gömmesinin akıllıca olduğunu düşünmüyorum. Çin dünyanın ikinci büyük ekonomisi. Hong Kong’la birlikte üçüncü en büyük ticaret ortağımız. Bu ziyaret sayesinde Birleşik Krallık’ta istihdam ve refah yaratacak pek çok fırsat açtık.”
Trump’ın yanlış olup olmadığı sorulduğunda, Ticaret Bakanı Chris Bryant şu yanıtı verdi:
“Evet, yanlış. Bunu özellikle söylüyorum çünkü kendisi de açıklamasında Başkan Xi ile dost olduğunu söyledi ve bildiğim kadarıyla Başkan Trump nisan ayında Çin’e gitmeyi planlıyor.”
Starmer, perşembe günü Halkın Büyük Salonu’nda Çin Devlet Başkanı ile yaptığı görüşmelerin ardından, İngiltere-Çin ilişkilerinin “iyi ve güçlü bir noktada” olduğunu ve görüşmelerin “tam da umduğumuz düzeyde bir etkileşim” sağladığını söyledi.
“Samimi bir şekilde görüştük ve gerçekten ilerleme kaydettik, çünkü Birleşik Krallık’ın sunabileceği çok şey var,” dedi ve Pekin’deki Çin Bankası’nda düzenlenen İngiltere-Çin İş Forumu’nda konuştu.
Çin’deki Britanya Ticaret Odası Başkanı Chris Torrens, Starmer’ın Pekin ziyaretini “başarılı” olarak nitelendirerek BBC’ye şunları söyledi:
“İngiltere’nin Çin’e yönelmesi mantıklı, Çin onun en büyük ticaret ortaklarından biri.”
İngiltere başbakanı daha sonra Şanghay’a geçti ve Japon mevkidaşı Sanae Takaichi ile bir çalışma yemeği için Tokyo’ya gitmek üzere yola çıktı. Starmer, son haftalarda dünyanın ikinci büyük ekonomisiyle ilişkileri güçlendirmek ve öngörülemez bir ABD başkanına karşı denge oluşturmak amacıyla Pekin’i ziyaret eden son Batılı lider oldu.
Bu gelişmeler, Trump’ın dönemsel olarak gündeme gelen gümrük tarifesi tehditleri ve Danimarka’ya bağlı özerk bir bölge olan Grönland’ı kontrol altına alma vaatleriyle birlikte geldi; bu söylemler İngiltere dahil uzun süredir ABD’nin müttefiki olan ülkeleri tedirgin etti.
Trump, bu hafta başında Kanada’yı da, Başbakan Mark Carney’nin Pekin ziyareti sırasında Çin’le yapılan ekonomik anlaşmaları hayata geçirmesi halinde tarifelerle tehdit etmişti.
Trump, İngiltere’nin Pekin’le ilişkileri hakkında konuştuktan sonra, bunun Kanada için “daha da tehlikeli” olduğunu söyledi: “Kanada iyi durumda değil. Çok kötü durumdalar ve Çin’e çözüm olarak bakamazsınız.”
Ancak Çin’in en büyük tekil ticaret ortağı olan ABD’nin başkanı şunu da ekledi:
“Başkan Xi benim arkadaşım, onu çok iyi tanıyorum.”
Pekin ziyareti öncesinde Starmer, Bloomberg’e verdiği bir röportajda İngiltere’nin ABD ile Çin arasında bir tercih yapmak zorunda olmadığını söylemiş ve Washington’la ilişkileri zedelemeden Pekin’le ekonomik bağların güçlendirilebileceğini ifade etmişti.
“ABD ile çok yakın ilişkilerimiz var – elbette bunu sürdürmek istiyoruz – ve güvenlik ile savunmanın yanı sıra ticari ilişkilerimizi de devam ettireceğiz,” demişti.
Trump’ın açıklamalarından önce ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick, Starmer’ın Çin’le girişimlerinin sonuç vermesinin pek olası olmadığını söylemişti.
Trump gazetecilere, “Çinliler dünyanın en büyük ihracatçıları ve onlara ihracat yapmaya çalıştığınızda çok ama çok zorlular. Dolayısıyla Britanyalılar Çin’e ihracat yapmaya çalışıyorsa, bol şans… bu pek olası değil.” dedi.
Lutnick ayrıca Trump’ın Kanada’da olduğu gibi İngiltere’yi de tarifelerle tehdit etme ihtimalini küçümseyerek şunu ekledi:
“Britanya başbakanı ABD’ye karşı çok sert açıklamalar yapmadığı sürece, bunun olacağını sanmıyorum.”
The Guardian
