ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, yüksek enerji maliyetlerinin barış için ödenmeye değer bir bedel olabileceğini söyledi.
Başkan Donald Trump’ın ABD’nin askeri kampanyasına ilişkin çelişkili mesajlar vermesinin ardından, ABD’nin savaşı sona erdirebilmek için İran’a yönelik saldırılarını “tırmandırması” gerekebileceğini ifade etti.
Trump, cumartesi günü, Tahran’ın kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nı tamamen açmaması halinde İran’ın enerji tesislerini “yok etmekle” tehdit etti.
Bu açıklama, bir gün önce ABD hedeflerinin “çok yakın” olduğunu ve savaşın “sona erdirilmesini” değerlendirdiğini söylemesinin ardından geldi.
NBC’de yayımlanan “Meet the Press” programında Trump’ın savaşı azaltıp azaltmadığı ya da tırmandırıp tırmandırmadığı sorulan Bessent, “Bunlar birbirini dışlayan şeyler değil. Bazen gerilimi azaltmak için tırmandırmak gerekir,” dedi.
“İranlıların anladığı tek dil bu,” diye savundu.
Dünya petrol arzının yaklaşık dörtte birinin ve deniz yoluyla taşınan doğalgazın beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı üzerinden taşımacılığa yönelik İran tehditleri, küresel enerji fiyatlarının hızla yükselmesine neden oldu.
Maliyet krizi
Piyasalardaki dalgalanmayı azaltma çabalarının bir parçası olarak Bessent, halihazırda gemilere yüklenmiş olan İran ve Rusya petrolüne yönelik ABD yaptırımlarını geçici olarak kaldırdı.
Ancak bu adım, ABD-İsrail çatışması sürerken İran’a finansman sağlayacağı gerekçesiyle eleştirilere yol açtı.
NBC’de bu çelişki sorulduğunda Bessent, kararını ABD’nin müttefikleri üzerindeki baskıyı hafifletmek ve İran’ın petrolünden elde ettiği fiyatı düşürmek amacıyla aldığını savundu.
“İran petrolü zaten Çin’e satılacaktı. İndirimli satılacaktı… Hangisi daha iyi? Petrol fiyatlarının 150 dolara çıkması ve onların bunun yüzde 70’ini alması mı, yoksa fiyatların 100 doların altında kalması mı?” dedi.
Ham petrol fiyatlarındaki artış, ABD genelinde akaryakıt fiyatlarının da hızla yükselmesine yol açtı ve bu durum, ara seçimlere aylar kala başkan için siyasi risk oluşturuyor.
Sonu görünmüyor
Bessent, fiyatların ne zaman düşeceğine dair bir takvim vermeyi reddetti; ancak seçmenlerin İran’ın nükleer tehdidinin ortadan kaldırılmasının geçici maliyetlere değeceği konusunda hemfikir olacağını savundu.
- “30 gün mü sürecek, 50 gün mü, 100 gün mü bilmiyorum,” dedi.
- “Ama Orta Doğu’da 50 yıllık barışın sağlanması ve İran rejiminin etkisiz hale getirilmesi buna değer.”
Bu arada İran’ın son şahının sürgündeki oğlu Reza Pahlavi, Trump ve İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu’ya İran’ın sivil altyapısını hedef almaktan kaçınmaları çağrısında bulundu.
Bunun “İran halkına ve özgür bir İran’ın geleceğine ait olduğunu” söyledi.
ABD’de yaşayan ve diaspora üzerinde etkisi bulunan ancak resmi bir görevi olmayan Pehlevi, pazar günü sosyal medyada yaptığı paylaşımda, “İran korunmalı. Rejim ise dağıtılmalı,” ifadelerini kullandı.
Euractiv
