AB ülkeleri arasında geleneksel “tutumlu” ve “uyum yanlısı” ayrımlar yeniden su yüzüne çıktı.
AB bakanları toplantısında, harcama kırmızı çizgileri ve AB bütçesinin tek pazar entegrasyonunu derinleştirmek için nasıl kullanılacağı tartışmalara damga vurdu.
AB’nin bir sonraki yedi yıllık harcama planı olan Çok Yıllı Mali Çerçeve (MFF) üzerine yapılan Genel İşler Konseyi toplantısı, Güney Kıbrıs AB Dönem Başkanlığı’nın ilk gösterge niteliğindeki harcama rakamlarını dolaşıma sokmasının beklendiği tarihten yalnızca birkaç hafta önce gerçekleşti.
Bu adım, görüşmeleri resmen ilkeler düzeyinden somut rakamlar ve nakit tartışmasına taşıyacak.
AB Bütçe Komiseri Piotr Serafin, bakanlara yaptığı açıklamada, “Bu [tek pazar] yol haritasının hayata geçirilmesindeki ağır yükün büyük kısmı düzenlemeler düzeyinde gerçekleştirilecek, ancak AB bütçesi de yeterince donatılmış olması halinde önemli bir destekleyici rol oynayabilir” dedi.
Serafin, Komisyonun önerdiği Ulusal Bölgesel Ortaklık Planları’nın reformları teşvik edebileceğini, Avrupa Rekabetçilik Fonu’nun ise yatırımları harekete geçireceğini söyledi.
Buna ek olarak Avrupa’yı Birleştirme Aracı’nın sınır ötesi entegrasyonu güçlendireceğini ve Global Europe bütçesinin üçüncü ülkelerle ticareti artırıp bağımlılıkları azaltacağını belirtti.
Tek pazardaki engellerin azaltılması ve entegrasyonun derinleştirilmesi gerektiği konusunda geniş bir mutabakat bulunsa da tartışma kısa sürede, bütçeye aldığından fazla katkı yapan mali açıdan muhafazakâr net katkıcı ülkeler ile harcamalardan daha fazla yararlanan 16 AB ülkesinden oluşan “Uyum Dostları” grubu arasındaki geleneksel gerilimleri ortaya çıkardı.
Avusturya, Almanya, İsveç ve Hollanda gibi “tutumlu” ülkeler daha büyük bir bütçeye karşı çıkıyor ve ulusal bütçelerin baskı altında olduğu bir dönemde harcamaların rekabetçilik, savunma ve güvenlik öncelikleri doğrultusunda modernize edilmesini talep ediyor.
İsveç’in AB Bakanı Jessica Rosencrantz, “AB bütçesi Gayrisafi Milli Gelir’in (GNI) yaklaşık yüzde 1’i seviyesinde kalmalıdır” dedi. “Tüm ulusal bütçelerimiz üzerindeki mevcut baskı göz önüne alındığında, yeni MFF’de önerilen fonlar fiilen mevcut değildir.”
Buna karşılık daha yüksek harcama seviyelerini destekleyen ülkeler, pazartesi günü yayımladıkları ortak bildirideki tutumlarını yineleyerek, bölgesel ve tarımsal fonlarda kesintilere sert şekilde karşı çıktı ve bu fonların yakınsama ile tek pazarın işleyişi açısından da hayati olduğunu savundu.
İtalya’nın Avrupa Bakanı Tommaso Foti, kamuya açık oturumda yaptığı konuşmada, “Rekabetçilik ile uyum birbirinin rakibi değildir” dedi ve bunların “aynı madalyonun iki yüzü” olduğunu savundu.
Slovakya ise uyum politikaları ve Ortak Tarım Politikası (CAP) harcamalarındaki kesintilerin, bölgeler arasındaki “ekonomik yakınsamayı” ve blok genelindeki sosyal istikrarı zayıflatma riski taşıdığı uyarısında bulundu.
Geleneksel politikaların ötesinde, Avrupa Rekabetçilik Fonu kapsamındaki AB kaynaklarının nasıl dağıtılması gerektiği konusunda da anlaşmazlıklar yeniden ortaya çıktı. Tartışmalar, AB fonlarının “mükemmeliyeti” mi önceliklendirmesi gerektiği yoksa coğrafi dengeyi mi gözetmesi gerektiği ekseninde yoğunlaştı.
Hırvatistan, Polonya ve Bulgaristan’ın da aralarında bulunduğu bazı ülkeler, tamamen liyakate dayalı bir modelin kaynakları zaten gelişmiş bölgelere yoğunlaştırarak eşitsizlikleri derinleştirebileceğini savunuyor.
İsveç ve Almanya gibi ülkeler ise daha güçlü bir rekabetçilik odağını destekleyerek, AB fonlarının yüksek etkili inovasyon ve stratejik teknolojilere öncelik vermesi gerektiğini, bunun daha seçici bir coğrafi dağılıma yol açsa bile gerekli olduğunu ifade etti.
Euractiv
