Almanya, Gazze davasının reddini istiyor

Almanya, İsrail'e destek verdiği gerekçesiyle Nikaragua tarafından Uluslararası Adalet Divanı'nda açılan "soykırıma kolaylık sağlama" davasını reddettirmek için hakim karşısına çıkıyor. 

4 gün sürecek duruşmalarda Berlin, mahkemenin davada yetkili olmadığını ve iddiaların asılsız olduğunu savunacak.

Almanya pazartesi günü Birleşmiş Milletler’in en yüksek yargı organı Uluslararası Adalet Divanı’ndan (UAD), İsrail'e verdiği destek nedeniyle kendisini "soykırıma kolaylık sağlamakla" suçlayan Nikaragua’nın açtığı davayı düşürmesini talep edecek.

Almanya'yı temsil eden hukukçular, ülkeler arasındaki ihtilafları karara bağlayan Lahey merkezli Uluslararası Adalet Divanı'nda (UAD) 4 gün sürecek duruşmaları başlatacak.

Dava, İsrail'in Gazze'deki askeri harekatının başlamasının ardından 2024 yılına dayanıyor. Nikaragua, UAD hakimlerine çağrıda bulunarak Berlin'in İsrail'e yönelik başta askeri teçhizat olmak üzere tüm yardımlarını durdurmaya zorlayacak acil tedbirler alınmasını talep etmişti.

Mahkeme, o yılın Nisan ayında Nikaragua'nın bu talebini reddetmiş ve "mevcut koşulların" acil önlem kararlarını haklı çıkarmadığını açıklamıştı.

Buna rağmen hukuki süreç devam ediyor. Almanya ise hakimlere mahkemenin bu konuda karar verme yetkisine sahip olmadığını ya da Nikaragua'nın iddialarının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu kanıtlayarak davanın tamamen düşürülmesini hedefliyor.

UAD tarafından yapılan açıklamaya göre Berlin, Nikaragua tarafından sunulan iddiaların kabul edilebilirliğine ve "mahkemenin yargı yetkisine ön itirazlarda" bulundu. Almanya'nın savunmasının detayları henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.

Soykırım iddiası ve hukuki süreç

Pazartesi günü Almanya'nın savunmasını yapmasının ardından Nikaragua yanıt verecek; her iki ülke de çarşamba ve perşembe günleri mahkemeye tekrar hitap etme imkanı bulacak.

Mahkemenin bu tür usul itirazlarında kararını açıklaması ortalama 6 ay sürüyor. Divan, Almanya'nın haklı olduğuna karar vererek davayı tamamen düşürebilir ya da Berlin'in aleyhinde karar vererek davanın "esastan" incelenmesine geçebilir.

Nikaragua, Nisan 2024’teki duruşmalarda Almanya'nın bir yandan Gazze'ye yardım sağlarken diğer yandan İsrail'e silah temin etmesini "utanç verici" olarak nitelendirmişti.

Nikaragua'nın Hollanda Büyükelçisi Carlos Jose Arguello Gomez mahkemede, "Almanya meşru müdafaa ile soykırım arasındaki farkı ayırt edemiyor gibi görünüyor," ifadelerini kullanmıştı.

Almanya ise Nikaragua'nın suçlamalarını "aşırı taraflı" olarak nitelendirmiş, 1948 tarihli BM Soykırım Sözleşmesi'ni ihlal ettiği yönündeki iddiaları kesin bir dille reddetmişti.

Gazze'deki savaş, Hamas öncülüğündeki silahlı grupların 7 Ekim 2023'te İsrail'e düzenlediği saldırının ardından yeniden alevlendi. Saldırıda yaklaşık bin 200 kişi öldürülürken, İsrail'in Gazze'deki operasyonlarında 73 binden fazla Filistinlinin hayatını kaybettiği bildiriliyor.

Alman temsilci 2024'teki duruşmalarda, Nazi geçmişi nedeniyle Almanya'nın İsrail'in güvenliğini dış politikasının "merkezine" yerleştirdiğini belirtmişti. Almanya ayrıca İsrail ile yaptığı silah ticaretinin "uluslararası hukuk gerekliliklerinin çok ötesinde detaylı bir incelemeye" tabi tutulduğunu savunmuştu.

Söz konusu dava, Güney Afrika'nın İsrail'i Gazze'de soykırım yapmakla suçladığı ve İsrail'in reddettiği UAD'deki diğer yüksek profilli davadan bağımsız olarak yürütülüyor.

UAD kararları bağlayıcı nitelik taşısa da mahkemenin bu kararları icra ettirme yetkisi bulunmuyor. Örneğin Divan, Rusya'ya Ukrayna'yı işgalini durdurma talimatı vermiş ancak Moskova bu kararı göz ardı etmişti.

Euro News