Hindistan, AB ile ilişkileri “dramatik biçimde” derinleştirmeyi hedefliyor
Hindistan Dışişleri Bakanı, Yeni Delhi’nin Avrupa Birliği ile daha geniş kapsamlı bir ticaret anlaşması ve yeni savunma yatırım anlaşmaları arayışında olduğunu söyledi.
Hindistan, İran savaşı ve küresel krizlerin Yeni Delhi’yi Brüksel’e daha da yakınlaştırdığı bir dönemde, Avrupa Birliği ile ortaklığını — savunma anlaşmaları da dahil olmak üzere — “dramatik biçimde” derinleştirmek istiyor.
Ocak ayında AB, Hindistan ile ikili bir zirvede “tüm anlaşmaların anası” olarak tanımlanan bir ticaret anlaşması imzaladı. Bu zirvede AB’nin en üst düzey iki yetkilisi Ursula von der Leyen ve António Costa, Cumhuriyet Bayramı kutlamaları kapsamında resmi devlet konuğu olarak karşılandı.
Bu anlaşma Avrupa Parlamentosu’nda onay sürecine doğru ilerlerken, Hindistan AB-Hindistan ilişkilerini daha da geliştirme potansiyeli görüyor.
Özellikle, savunma teçhizatı alanında çok daha yakın iş birliğinin önünü açabilecek bir bilgi güvenliği anlaşması imzalanması hedefleniyor. Bu değerlendirme Hindistan Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar’a ait.
Jaishankar, Brüksel’de AB dışişleri bakanlarının toplantısına katıldığı ziyaret sırasında şöyle konuştu:
“Kariyerimde bazı ilişkilerimizin gerçekten değiştiğini, dramatik biçimde değiştiğini gördüm. Avrupa söz konusu olduğunda da böyle bir ana geldiğimize inanıyorum.”
“Yaptığımız şeyin stratejik doğasının farkındayız… Bu sadece bir ticaret anlaşması değil. Çok daha büyük bir şey.”
Jaishankar, AB’nin Hindistan’ın savunma sanayisinden silah tedarik etmesine yönelik olası anlaşmalara da değindi.
Buna mühimmat, drone ve anti-drone teknolojileri de dahil. Örnek olarak, Airbus ile Hindistan’da üretim yapılmasına yönelik anlaşmayı gösterdi.
Bu tür anlaşmaların, Hint ve Avrupalı şirketlerin herhangi bir düzenleyici veya siyasi kısıtlama olmaksızın birlikte çalışabilmesini sağlayacak bir “elverişli ortam” içinde gerçekleşmesi gerektiğini vurguladı. AB-Hindistan ilişkilerinin geleceği konusunda “iyimser” olduğunu da ekledi.
Ticaret konusunda ise Jaishankar, Avrupa Parlamentosu’nun anlaşmayı engellemesini beklemediğini söyledi:
“Açıkçası Hindistan konusunda bir amaç birliği var ve Avrupa Parlamentosu’nda da baskın görüş güçlü biçimde bu anlaşma lehine.”
AB-Hindistan anlaşması imzalanmadan önce Yeni Delhi, AB’nin Karbon Sınır Ayarlama Mekanizması’ndan muaf tutulmayı umuyordu, ancak bu gerçekleşmedi.
Jaishankar, tarafların bu konuyla ilgili sorunları çözmek için görüşmeleri sürdüreceğini söyledi.
Küresel arabulucu rolü ve Rusya gölgesi
Ancak AB-Hindistan ilişkilerinin önünde bir gölge bulunuyor: Rusya.
Yeni Delhi, ABD ve AB’nin Rus petrolüne yönelik yaptırımlarına rağmen Moskova ile ilişkilerini sürdürdü ve Rus enerji ihracatını satın almaya devam etti.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, geçen yıl Aralık ayında Hindistan Başbakanı Narendra Modi ile bir araya gelmişti.
Jaishankar, Hindistan’ın dış politikasını “değer temelli realizm” olarak tanımlayarak, Brüksel’de bulunduğu süre boyunca bazı AB yetkililerinden Hindistan-Rusya ilişkilerine yönelik eleştiriler duyacağını, ancak bunun yerini karşılıklı risk azaltma isteğinin alacağını düşündüğünü söyledi.
“Avrupa Birliği’nin Rusya ile ilişkiler konusundaki deneyimine dayanan görüşler duyacağımı varsayıyorum,”
“Bizim pozisyonumuz ise açıkçası çok dengeli ve çok objektif oldu.” dedi.
2022’den bu yana hem Moskova’yı hem de Kiev’i ziyaret eden dünya liderlerinin sayısının az olduğuna dikkat çekerek, Başbakan Modi’nin bu liderlerden biri olduğunu vurguladı.
İran savaşı ve enerji kaygıları
Jaishankar’ın ziyareti, ABD-İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü savaşın etkilerine dair artan endişelerle aynı zamana denk geldi. Hindistan Dışişleri Bakanı bu durumu “son derece kaygı verici” olarak nitelendirdi.
“Orada çok büyük çıkarlarımız var,” diyerek Iran’a atıfta bulundu.
“İstikrarsızlık ve çatışma gördüğünüzde bunun birçok insan için sonuçları olur. Üstelik ticaretiniz ve enerjiniz etkileniyorsa bu çok daha önemli hale gelir.”
ABD Başkanı Donald Trump, AB ülkelerini Hürmüz Boğazı’nı açmaya yardımcı olmaya çağırırken, Hindistan herhangi bir taraf tutmaktan kaçındı.
Jaishankar, İranlı mevkidaşı Abbas Araghchi ile düzenli temas halinde olduğunu, geçen hafta telefon görüşmesi yaptıklarını ve önümüzdeki günlerde yeni bir görüşme planlandığını söyledi.
Tahran’a hangi mesajı ilettiği sorulduğunda şu başlıkları sıraladı:
- Gerilimin azaltılması gerekliliği
- Çatışmanın genişlemesinden duyulan endişe
- Enerji üzerindeki etkiler
İran’da yaşayan yaklaşık 10.000 Hint vatandaşı ve bölgedeki milyonlarca kişi için güvenlik kaygıları
“Umarız çatışmanın sona ermesine, en azından gerilimin azaltılmasına yönelik bir karar alınır,” dedi.
“Bu çatışmada sadece olumsuzluk görüyoruz.”
ABD ile ilişkiler
Hindistan’ın ABD ile ilişkilerine gelince, Jaishankar — 3 Şubat’ta ABD’li mevkidaşı Marco Rubio ile görüşen — Washington’a yönelik eleştirel yorumlardan kaçındı.
Trump’ın Rus enerji şirketleri Lukoil ve Rosneft üzerindeki yaptırımları kaldırma kararını destekleyip desteklemediği sorulduğunda doğrudan yanıt vermekten kaçındı:
“Küresel ekonominin büyümesini ve piyasalarda istikrar ile öngörülebilirlik görmek istiyorsanız, odağı piyasalara bırakın,” dedi.
ABD ve Hindistan ayrıca kendi ticaret anlaşmalarını müzakere ediyor. Ancak ABD Yüksek Mahkemesi’nin Trump’ın gümrük tarifesi politikasına karşı verdiği kararın ardından süreç yavaşladı.
Gecikmenin İran’a yönelik ABD kampanyasıyla ilgili olup olmadığı sorulduğunda ise şu yanıtı verdi:
“Çok net olmak istiyorum: Orta Doğu’da olanların bununla hiçbir ilgisi yok.”
Politico
