Kubilius, AB’nin askeri kapsam daraltılmasına karşı
Kubilius, AB’nin askeri hareketlilikteki acil durum sisteminin kapsamının daraltılmasına karşı çıktı
AB ülkeleri, kriz dönemlerinde transit geçiş kurallarının daha küçük bir ülke grubuyla sınırlandırılmasını istiyor.
AB Savunma Komiseri Andrius Kubilius, çarşamba günü müzakerecilere, kriz dönemlerinde askeri transit geçiş izinleri alma zorunluluğunu kaldıracak şekilde tasarlanan acil durum sisteminin AB genelindeki kapsamının korunması çağrısında bulundu.
Hamburg’da düzenlenen Military Schengen 2026 Konferansı’nda konuşan Kubilius, mekanizmanın blok genelinde otomatik olarak uygulanması yerine daha küçük bir ülke grubuyla sınırlandırılmasını öngören Konsey müzakere pozisyonuna karşı çıktı.
Kubilius, “Acil durum sisteminin çalışabilmesi için her yerde, Birliğin tamamında aynı şekilde uygulanması gerekiyor” dedi.
Acil Durum Askeri Hareketlilik Geliştirilmiş Müdahale Sistemi (Emergency Military Mobility Enhanced Response System - EMERS), AB yürütme organının geçen yıl birlik içinde asker ve askeri teçhizatın hareketini hızlandırmak amacıyla sunduğu askeri hareketlilik paketinin bir parçasını oluşturuyor.
Kubilius’un uyarısı, Avrupa Parlamentosu müzakerecileri, İrlanda’nın AB Konseyi dönem başkanlığı ve Avrupa Komisyonu arasında 20 Ekim’de yapılacak görüşmelerin öncesinde geldi.
Toplantı, yaz aylarında gelecekteki uzlaşma metnine ilişkin daha teknik müzakerelerin başlamasından bu yana gerçekleştirilecek ilk siyasi görüşme turu olacak.
Parlamento çalışanları ve diplomatlar, AB ülkelerinin sistemin coğrafi kapsamının sınırlandırılması yönünde çeşitli gerekçeler öne sürdüğünü belirtti.
Kaynaklara göre temel gerekçe, askeri taşımacılığın önemli limanlar, tren istasyonları ve havalimanlarında sivil trafiğe öncelik verilmesinin önüne geçebilmesi nedeniyle ortaya çıkabilecek ekonomik maliyet.
Bazı başkentler, askerlerin kendi topraklarından geçmesine ihtiyaç duyulmadığı durumlarda bu maliyeti üstlenmek istemiyor.
Kaynaklar, daha küçük bir coğrafi kapsamın, ülkelerin mekanizmanın devreye sokulmasını engelleme riskini de azaltacağını belirtti.
Bununla birlikte, parlamento çalışanları AB genelinde uygulanacak bir mekanizmanın kriz sırasında birlik mesajı veren “güçlü bir siyasi mesaj” göndereceğini savundu.
Kaynaklara göre mekanizmanın tüm blok genelinde uygulanması, stratejik belirsizliğin korunmasını da sağlayacak. Böylece bazı başkentler Rusya’ya daha yakın bölgelere kuvvet konuşlandırmaya hazırlanırken, askerlerin nereye sevk edilebileceği konusunda önceden sinyal verilmesinin önüne geçilecek.
Bir AB diplomatı, Konsey uzmanlarının sınırlı bir coğrafi kapsam üzerinde anlaşmaya varmadan önce zorlu görüşmeler yürüttüğünü söyledi.
Acil durum mekanizması henüz teknik müzakerelerde ele alınmadı. Müzakerelere dahil kaynaklar, konunun çözülmesi en zor meselelerden biri olmasını ve hatta 9 Aralık’ta yapılması planlanan son üçlü müzakereye (trilogue) bırakılmasını bekliyor.
Rapporteur
