Ukrayna, Rusya'nın işgali altındaki Kırım ve çevresindeki askeri ve enerji altyapılarına yönelik saldırılarını önemli ölçüde artırdı.
Bu hamle, Kiev'in ilhak edilen yarımadayı Rusya'dan izole etmeye yönelik bilinçli stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik ilk saldırısı 12 yıl önce, Ukrayna'nın güneyinde Karadeniz'e uzanan stratejik öneme sahip Kırım Yarımadası'nı ilhak etmesiyle başladı.
O tarihten bu yana Kiev yönetimi, savaşın ancak Kırım'ın kurtarılması, Ukrayna egemenliğine geri dönmesi ve bölgenin yerli halkı olan Kırım Tatarlarına iade edilmesiyle tamamen sona ereceğini vurguluyor.
Moskova açısından ise Kırım, Ukrayna'ya karşı yürütülen savaşın en değerli kazanımı olarak görülüyor ve Rusya'nın vazgeçmesi en zor bölge olarak öne çıkıyor.
Ancak Ukrayna'nın son dönemde yoğunlaştırdığı ve etkinliğini artırdığı insansız hava aracı saldırıları, Kiev'in Kırım'ı Rus kontrolünden koparma ve yarımadadaki Rus varlığını sürdürülemez hale getirme hedefinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Rusya'nın Şubat 2022'de başlattığı geniş çaplı işgalden bu yana Ukrayna, Moskova'nın bölgedeki hakimiyetini sarsmak amacıyla Kırım'a çok sayıda füze ve insansız hava aracı saldırısı düzenledi.
Ukrayna ordusu, Karadeniz'de ve Kırım'daki üslerde bulunan birçok Rus savaş gemisini batırarak Moskova'nın deniz gücüne ağır darbe vurdu. Bu durum, Rusya'yı Karadeniz Filosunun önemli bir bölümünü Novorossiysk Limanı'na taşımaya zorladı.
Kiev ayrıca mühimmat depolarını, hava üslerini ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in stratejik öneme sahip projelerinden biri olarak görülen Kerç Köprüsü'nü sistematik şekilde hedef aldı.
İlhak edilen Kırım ile Rusya'yı birbirine bağlayan tek kara bağlantısı olan köprü, Ekim 2022'de düzenlenen kamyon bombalı saldırıda ağır hasar gördü. Saldırıda beş kişi hayatını kaybetti, köprünün iki bölümü yıkıldı ve onarım çalışmaları aylar sürdü. Köprü daha sonra 2023 ve 2025 yıllarında da yeni saldırıların hedefi oldu.
Ukrayna şimdi ise Rusya'nın Kırım'daki birliklerine ikmal sağlama kapasitesini hedef alıyor. Kiev yönetimi, yarımadadaki lojistik ağları zayıflatarak Rus askeri operasyonlarını ve Moskova'nın Kırım'daki varlığını giderek daha sürdürülemez hale getirmeyi amaçlıyor.
Kara ikmal hatlarının kesilmesi
Kırım'ın coğrafi konumu, ana kara Ukrayna, Rusya ve daha geniş Karadeniz bölgesi arasında yer aldığı için hem stratejik açıdan son derece önemli hem de olağanüstü karmaşık.
Kırım, kuzeyde Moskova işgali altındaki güney Ukrayna'ya, Perekop kıstağından geçen dar bir kara koridoru ve 2022'den bu yana işgal altında olan Herson bölgesinden geçen yol ve demiryolu ağlarıyla bağlı.
Moskova bu kara ikmal hatlarını, asker, mühimmat ve yakıtı yarımadaya taşımak için kullanıyor.
Kiev, bu akışları kesintiye uğratmak için sistematik olarak tam da bu bölgeyi hedef alıyor.
Perşembe günü Ukrayna, Kırım'ı Ukrayna anakarasına bağlayan ve Rus işgali altındaki Armiansk köprüsünde yakıt ve mühimmat taşıyan 50 askeri yük aracını imha eden bir saldırıyı doğruladı.
Ukrayna askeri komutanlığı, Kiev birliklerinin bu araç yığınını en azından kısmen, Ukrayna'nın daha önce Azak Denizi kıyısındaki Rus işgali altındaki Mariupol kentine ve Berdyansk yoluna düzenlediği saldırılar sayesinde vurabildiğini belirtti.
Moskova tarafından atanmış işgal altındaki Herson bölgesi başkanı Vladimir Saldo da yeni isabetleri doğrulayarak, Ukrayna güçlerinin işgal altındaki Herson ile Kırım'ı birbirine bağlayan birkaç köprüyü vurduğunu söyledi: işgal altındaki Preobrazhenka ve Myrne yakınlarında Kuzey Kırım Kanalı üzerindeki bir köprü, Perekop-Armyansk karayolu köprüsü ve Stavky karayolu köprüsü.
Bu köprüler Kuzey Kırım Kanalı'nın üzerinden geçiyor ve M-17 Armyansk-Oleshky otoyolu boyunca uzanıyor.
ABD merkezli Savaş Araştırmaları Enstitüsü (ISW) adlı düşünce kuruluşu, Ukrayna güçlerinin işgal altındaki güney Ukrayna genelinde Rusya'nın kara ikmal hatlarını hedef alan orta menzilli saldırı kampanyasını yoğunlaştırdığını doğruladı.
ISW'ye göre Kiev, Rusya'nın ülkenin güneybatısından işgal altındaki Kırım'a uzanan ikmal hatlarını güvenli biçimde kullanma kapasitesini zedeliyor.
“Ukrayna'nın Rus kara ikmal hatlarına yönelik saldırılarını sürdürmesi, muhtemelen cephede zincirleme etkilere yol açacak ve Rusya'nın taarruz hazırlıklarını zorlaştırabilir.”
Yakıt krizi derinleşiyor
Rusya, Kırım'daki birliklerine benzin, dizel ve havacılık yakıtını üç ana kanaldan sağlıyor: Rusya'dan Kerç Köprüsü üzerinden geçen kara ve demiryolu tankerleri, deniz yoluyla sevkiyatlar ve güney Ukrayna'nın işgal altında bulunan kesimlerinden geçen kara güzergâhları.
Ukrayna bu bağlantıları giderek daha fazla İHA ve hassas vuruşlarla hedef aldıkça, Kiev güçleri Karadeniz'deki yarımadada Rusya'nın 2014'teki yasa dışı ilhakından bu yana görülen en ağır yakıt krizini tetikledi.
Kremlin, nadir görülen bir kamuoyu açıklamasıyla sorunun boyutunu kabul etti.
Moskova'nın atadığı Kırım işgal yönetimi, son haftalarda benzin alımına getirilen kısıtlamaları giderek sıkılaştırıyor.
Sivastopol'deki işgal yönetiminin sözde valisi Mihail Razvojayev, çarşamba günü yaptığı açıklamada, yakıt tankerlerinin salı günü “belirtilmeyen nedenlerle” kente ulaşamaması nedeniyle Sivastopol işgal yönetiminin yakıt alımı için yeni QR kodu partisi çıkaramadığını söyledi.
Razvojayev, 6 Haziran'da, işgal altındaki Sivastopol'de benzin alımı için müşterilerin önceden satın alınmış bir QR kodu kullanmasını zorunlu kılan bir uygulama başlattı; vatandaşlar bu koda yalnızca Rusya devlet kontrolündeki Max mesajlaşma uygulaması üzerinden erişebiliyor.
İşgal makamları, yaşanan sıkıntılar derinleştikçe, daha önce kişi başına günde 20 litre olan sınırı haftada 20 litreye düşürdü.
İHA komutanına göre Ukrayna'nın hedefi Kırım'ı Rusya'dan izole etmek
Ukrayna İnsansız Sistemler Kuvvetleri Komutanı Robert Brovdi, Ukrayna'nın amacının, yarımadaya giden kritik askeri ikmal yollarını kesintiye uğratarak işgal altındaki Kırım'ı Rusya'dan izole etmek olduğunu söyledi.
“Madyar” çağrı adıyla bilinen Brovdi, Azak Denizi kıyısındaki işgal altındaki Mariupol, Berdiansk ve Melitopol üzerinden Rusya'yı işgal altındaki Kırım'a bağlayan R-280 “Novorossiya” otoyolundaki Rus askeri yük trafiğinin, Ukrayna saldırıları nedeniyle son iki haftada yüzde 71 oranında azaldığını belirtti.
Brovdi, "Bir ay içinde bu yol üzerinde tam kontrol sağlayacağız,” dedi.
Brovdi, Ukrayna'nın daha geniş hedefinin, Rus askerleri ile savunma sanayii personelinin Kırım'da ve Ukrayna'nın diğer işgal altındaki bölgelerinde faaliyet göstermesini giderek zorlaştırmak olduğunu anlattı.
Brovdi, “Kırım'da, geçici olarak işgal edilmiş bölgelerde ya da buralara giden ulaşım hatlarında, ister asker olsun ister savunma sanayisinde çalışan biri, kimsenin kalmasını son derece güçleştirecek koşullar yaratacağız” diye konuştu.
“Kırım'ı yakın gelecekte izole edeceğiz.”
Euro News
